«Δεν υπάρχει χώρος για υποχώρηση»: Η δοκιμασία-φωτιά των BRICS στο Νέο Δελχί και η αρχιτεκτονική του νέου μετα-δυτικού κόσμου
Σε μια επίδειξη ισχύος και γεωπολιτικής συσπείρωσης του Παγκόσμιου Νότου, η σύνοδος κορυφής των BRICS στην Ινδία εξελίσσεται σε πεδίο αναδιαμόρφωσης των διεθνών συσχετισμών.
Ο πρόεδρος της Ρωσίας Vladimir Putin, λαμβάνοντας τον λόγο στις εργασίες της συνόδου, υπογράμμισε τη δεσπόζουσα θέση του συνασπισμού στο παγκόσμιο στερέωμα, τονίζοντας ότι οι BRICS αποτελούν πλέον την μεγαλύτερη διακρατική ένωση στον κόσμο.
Ο Ρώσος ηγέτης υπενθύμισε ότι τα κράτη-μέλη
- καταλαμβάνουν το ένα τρίτο της χερσαίας επιφάνειας της Γης,
- αντιπροσωπεύουν το 40% του παγκόσμιου ΑΕΠ και
- συγκεντρώνουν σχεδόν το ήμισυ του συνολικού πληθυσμού της ανθρωπότητας, επιβεβαιώνοντας τη σταδιακή μετατόπιση του οικονομικού και πολιτικού βάρους μακριά από τη Δύση.
Η παρουσία των ηγετών στο Νέο Δελχί αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς ο πρόεδρος της Κίνας Xi Jinping πραγματοποίησε την πρώτη του επίσκεψη στην Ινδία μετά από επτά χρόνια, σηματοδοτώντας την επαναπροσέγγιση των ασιατικών γιγάντων. Παράλληλα, οι διμερείς επαφές στο περιθώριο της συνόδου, όπως η συμβολική χειρονομία του Narendra Modi που προσέφερε στον Vladimir Putin τη ρωσική μετάφραση του αρχαίου ινδικού αριστουργήματος «Tirukkural», καταδεικνύουν το βάθος των στρατηγικών δεσμών των μελών.
«Δεν υπάρχει χώρος για υποχώρηση»: Η δοκιμασία-φωτιά των BRICS
Η σύνοδος κορυφής των BRICS στο Νέο Δελχί ξεκινά εν μέσω μιας πρωτοφανούς διεθνούς αναταραχής, με την ινδική προεδρία να καλείται να διαχειριστεί ένα γιγαντιαίο εγχείρημα.
Ο οργανισμός αριθμεί πλέον δέκα πλήρη μέλη και έντεκα εταίρους, πέραν των προσκεκλημένων κρατών, με το κάθε μέρος να προσέρχεται έχοντας τις δικές του προτεραιότητες.
Ωστόσο, η τρέχουσα συγκυρία επιβάλλει μια ταχεία αναδιάταξη των στόχων.
Ο αμερικανικός δασμολογικός πόλεμος εναντίον σχεδόν των πάντων και η στρατιωτική σύρραξη στη Μέση Ανατολή, που θέτει σε άμεσο κίνδυνο την εφοδιαστική αλυσίδα και τις εξαγωγές κρίσιμων πρώτων υλών, εξαναγκάζουν τη «παγκόσμια πλειοψηφία» —τον μη δυτικό κόσμο— να επιλύσει ακαριαία πιεστικά οικονομικά προβλήματα επιβίωσης.
Η ινδική ηγεσία υπό τον Narendra Modi απέδειξε ότι μπορεί να ανταπεξέλθει στις απαιτήσεις της πρόκλησης.
Με περισσότερες από 350 συναντήσεις θεσμικών οργάνων σε διάρκεια ενός έτους, ελήφθησαν συγκεκριμένες αποφάσεις για τη διασφάλιση των εφοδιαστικών αλυσίδων, των logistics και των χρηματοπιστωτικών δικτύων.
Η στρατηγική των BRICS δεν εστιάζει σε έναν τυφλό πόλεμο κατά του δολαρίου, καθώς μια απότομη κατάρρευση του αμερικανικού νομίσματος θα προκαλούσε ζημία στις διεθνείς αγορές, αλλά στη δημιουργία προσβάσιμων και αυτόνομων εναλλακτικών μηχανισμών πληρωμών για τις περιπτώσεις που το δολάριο εργαλειοποιείται.
Η αύξηση των συναλλαγών εκτός του αμερικανικού νομίσματος αποτελεί ήδη γεγονός που αποδομεί σταδιακά την ηγεμονία της Ουάσινγκτον.
Η γεωπολιτική στροφή της Ασίας και το νέο σύστημα διακυβέρνησης
Στο επίκεντρο αυτών των διεργασιών βρίσκεται η Ασία.
Η κρίση στη Μέση Ανατολή ωθεί τις χώρες της περιοχής σε μια ολική στροφή προς την υπόλοιπη ασιατική ήπειρο και σε μια σταδιακή αποδέσμευση από τις δυτικές δομές.
Παράλληλα, κομβικός στόχος του Νέου Δελχί είναι η απελευθέρωση του Παγκόσμιου Νότου από τη δυτική εξάρτηση, χωρίς όμως την υπαγωγή του σε μια νέα κηδεμονία από το Πεκίνο.
Από την πλευρά της, η Κίνα διαμηνύει ότι η σύγκλιση και η εμβάθυνση των δεσμών μεταξύ των δύο ανερχόμενων ασιατικών γιγάντων μέσω των μηχανισμών των BRICS αποφέρει οφέλη που ξεπερνούν τα στενά σύνορα των δύο κρατών.
Η διαδικασία που εξελίσσεται σήμερα παραπέμπει ιστορικά στις διασκέψεις του 1944-1945, όταν τέθηκαν τα θεμέλια της μεταπολεμικής αρχιτεκτονικής και του ΟΗΕ.
Η διαφορά έγκειται στο γεγονός ότι τότε οι αποφάσεις ελήφθησαν ταχύτατα από ελάχιστες νικήτριες δυνάμεις.
Σήμερα, η «παγκόσμια πλειοψηφία» οικοδομεί βήμα-βήμα ένα παράλληλο σύστημα διακυβέρνησης, με συνεχή διαπραγματευτικό μαραθώνιο σε διαδοχικές συνόδους —από τη Σύνοδο του Οργανισμού Συνεργασίας της Σαγκάης (SCO) έως το επικείμενο φόρουμ της APEC στο Shenzhen.
Δεν πρόκειται για έναν «εναλλακτικό ΟΗΕ», αλλά για μια αυτόνομη πλατφόρμα διαμόρφωσης νέων κανόνων, οι οποίοι αργά ή γρήγορα θα επιβληθούν και στο παγκόσμιο στερέωμα.
Το «αίνιγμα» των BRICS και το στοίχημα της αρθρωτής συνεργασίας
Η είσοδος των BRICS σε μια πιο ουσιαστική φάση εξέλιξης, με τη διευρυμένη τους σύνθεση να εκπροσωπεί δυναμικά τη φωνή του Παγκόσμιου Νότου, φέρνει στο προσκήνιο ένα κρίσιμο «αίνιγμα», όπως αναλύει το Modern Diplomacy: το γιγαντιαίο οικονομικό, πληθυσμιακό και παραγωγικό μέγεθος της ομάδας δεν συνεπάγεται αυτόματα και τη μετατροπή της σε έναν ισχυρό υπερεθνικό οργανισμό.
Καθώς οι BRICS στερούνται ιδρυτικής συνθήκης, προϋπολογισμού και μόνιμης γραμματείας, η πρόκληση δεν έγκειται στην επίτευξη μιας ανέφικτης ομοφωνίας μεταξύ κρατών με διαφορετικές θεσμικές δυνατότητες, κανονιστικά πλαίσια και γεωπολιτικές προτεραιότητες —όπως ο εμπορικός και τεχνολογικός ανταγωνισμός Ινδίας και Κίνας—, αλλά στη μετατροπή της συνολικής τους ισχύος σε συλλογική ικανότητα.
Για να μην παραμείνει η οικονομική τους υπεροχή ένας δείκτης με «άδειους αριθμούς», οι BRICS οφείλουν να αλλάξουν παράδειγμα: να μετατοπίσουν το ενδιαφέρον τους από τη συνεχή επέκταση στην πρακτική εφαρμογή, υιοθετώντας το μοντέλο της αρθρωτής συνεργασίας (modular cooperation).
Μέσω αυτού του ευέλικτου σχήματος, μικρότερες ομάδες κρατών θα μπορούν να προωθούν έργα εκεί όπου τα συμφέροντά τους συγκλίνουν, χωρίς να απαιτείται η συμμετοχή όλων.
Χαρακτηριστικό πεδίο δοκιμής αποτελούν οι διασυνοριακές πληρωμές, όπου ο πρακτικός στόχος δεν είναι η χίμαιρα ενός κοινού νομίσματος, αλλά η τεχνική διαλειτουργικότητα των εθνικών συστημάτων πληρωμών —στα πρότυπα της διασύνδεσης UPI Ινδίας και PayNow Σιγκαπούρης—, καθώς και η υιοθέτηση κοινών προτύπων για ψηφιακά εμπορικά έγγραφα, τελωνειακά δεδομένα, logistics και αγροτικές τεχνολογίες.
Όταν οι μηχανισμοί αυτοί αποδεικνύονται ταχύτεροι, φθηνότεροι και ασφαλέστεροι, η αποδολαριοποίηση και η οικονομική αυτονομία επιτυγχάνονται ως φυσικό επακόλουθο της οικονομικής αποτελεσματικότητας και όχι ως ιδεολογικός αυτοσκοπός, προσφέροντας στην ινδική προεδρία του 2026 την ιστορική ευκαιρία να θεμελιώσει ένα λειτουργικό, πολυμερές μοντέλο διακυβέρνησης.
Τελεσίγραφο Modi για την ανατροπή της δυτικής κυριαρχίας στον ΟΗΕ
Από την πλευρά του, ο πρωθυπουργός της διοργανώτριας Ινδίας, Narendra Modi, άνοιξε τις εργασίες της συνόδου με μια αυστηρή παρέμβαση, καλώντας σε άμεση και ριζική μεταρρύθμιση του Συμβουλίου Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών.
Ο Ινδός ηγέτης διακήρυξε ότι η αναβολή των αλλαγών δεν μπορεί να συνεχιστεί άλλο και απαίτησε οι διαπραγματεύσεις να δεσμεύονται από συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα και μετρήσιμα αποτελέσματα.
Ο Modi σημείωσε με έμφαση ότι τα δικαιώματα ψήφου, οι διοικητικές θέσεις και οι προτεραιότητες στους διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς οφείλουν να προσαρμοστούν στις σύγχρονες οικονομικές πραγματικότητες.
Όπως χαρακτηριστικά τόνισε, οι αναπτυσσόμενες χώρες που κινητοποιούν και τροφοδοτούν την παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη πρέπει να αναλάβουν πρωταγωνιστικό ρόλο στη διαμόρφωση του νέου συστήματος παγκόσμιας διακυβέρνησης, βάζοντας τέλος στον παραγκωνισμό τους από τα δυτικά κέντρα αποφάσεων.
www.bankingnews.gr
Ο πρόεδρος της Ρωσίας Vladimir Putin, λαμβάνοντας τον λόγο στις εργασίες της συνόδου, υπογράμμισε τη δεσπόζουσα θέση του συνασπισμού στο παγκόσμιο στερέωμα, τονίζοντας ότι οι BRICS αποτελούν πλέον την μεγαλύτερη διακρατική ένωση στον κόσμο.
Ο Ρώσος ηγέτης υπενθύμισε ότι τα κράτη-μέλη
- καταλαμβάνουν το ένα τρίτο της χερσαίας επιφάνειας της Γης,
- αντιπροσωπεύουν το 40% του παγκόσμιου ΑΕΠ και
- συγκεντρώνουν σχεδόν το ήμισυ του συνολικού πληθυσμού της ανθρωπότητας, επιβεβαιώνοντας τη σταδιακή μετατόπιση του οικονομικού και πολιτικού βάρους μακριά από τη Δύση.
Η παρουσία των ηγετών στο Νέο Δελχί αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς ο πρόεδρος της Κίνας Xi Jinping πραγματοποίησε την πρώτη του επίσκεψη στην Ινδία μετά από επτά χρόνια, σηματοδοτώντας την επαναπροσέγγιση των ασιατικών γιγάντων. Παράλληλα, οι διμερείς επαφές στο περιθώριο της συνόδου, όπως η συμβολική χειρονομία του Narendra Modi που προσέφερε στον Vladimir Putin τη ρωσική μετάφραση του αρχαίου ινδικού αριστουργήματος «Tirukkural», καταδεικνύουν το βάθος των στρατηγικών δεσμών των μελών.
«Δεν υπάρχει χώρος για υποχώρηση»: Η δοκιμασία-φωτιά των BRICS
Η σύνοδος κορυφής των BRICS στο Νέο Δελχί ξεκινά εν μέσω μιας πρωτοφανούς διεθνούς αναταραχής, με την ινδική προεδρία να καλείται να διαχειριστεί ένα γιγαντιαίο εγχείρημα.
Ο οργανισμός αριθμεί πλέον δέκα πλήρη μέλη και έντεκα εταίρους, πέραν των προσκεκλημένων κρατών, με το κάθε μέρος να προσέρχεται έχοντας τις δικές του προτεραιότητες.
Ωστόσο, η τρέχουσα συγκυρία επιβάλλει μια ταχεία αναδιάταξη των στόχων.
Ο αμερικανικός δασμολογικός πόλεμος εναντίον σχεδόν των πάντων και η στρατιωτική σύρραξη στη Μέση Ανατολή, που θέτει σε άμεσο κίνδυνο την εφοδιαστική αλυσίδα και τις εξαγωγές κρίσιμων πρώτων υλών, εξαναγκάζουν τη «παγκόσμια πλειοψηφία» —τον μη δυτικό κόσμο— να επιλύσει ακαριαία πιεστικά οικονομικά προβλήματα επιβίωσης.
Η ινδική ηγεσία υπό τον Narendra Modi απέδειξε ότι μπορεί να ανταπεξέλθει στις απαιτήσεις της πρόκλησης.
Με περισσότερες από 350 συναντήσεις θεσμικών οργάνων σε διάρκεια ενός έτους, ελήφθησαν συγκεκριμένες αποφάσεις για τη διασφάλιση των εφοδιαστικών αλυσίδων, των logistics και των χρηματοπιστωτικών δικτύων.
Η στρατηγική των BRICS δεν εστιάζει σε έναν τυφλό πόλεμο κατά του δολαρίου, καθώς μια απότομη κατάρρευση του αμερικανικού νομίσματος θα προκαλούσε ζημία στις διεθνείς αγορές, αλλά στη δημιουργία προσβάσιμων και αυτόνομων εναλλακτικών μηχανισμών πληρωμών για τις περιπτώσεις που το δολάριο εργαλειοποιείται.
Η αύξηση των συναλλαγών εκτός του αμερικανικού νομίσματος αποτελεί ήδη γεγονός που αποδομεί σταδιακά την ηγεμονία της Ουάσινγκτον.
Η γεωπολιτική στροφή της Ασίας και το νέο σύστημα διακυβέρνησης
Στο επίκεντρο αυτών των διεργασιών βρίσκεται η Ασία.
Η κρίση στη Μέση Ανατολή ωθεί τις χώρες της περιοχής σε μια ολική στροφή προς την υπόλοιπη ασιατική ήπειρο και σε μια σταδιακή αποδέσμευση από τις δυτικές δομές.
Παράλληλα, κομβικός στόχος του Νέου Δελχί είναι η απελευθέρωση του Παγκόσμιου Νότου από τη δυτική εξάρτηση, χωρίς όμως την υπαγωγή του σε μια νέα κηδεμονία από το Πεκίνο.
Από την πλευρά της, η Κίνα διαμηνύει ότι η σύγκλιση και η εμβάθυνση των δεσμών μεταξύ των δύο ανερχόμενων ασιατικών γιγάντων μέσω των μηχανισμών των BRICS αποφέρει οφέλη που ξεπερνούν τα στενά σύνορα των δύο κρατών.
Η διαδικασία που εξελίσσεται σήμερα παραπέμπει ιστορικά στις διασκέψεις του 1944-1945, όταν τέθηκαν τα θεμέλια της μεταπολεμικής αρχιτεκτονικής και του ΟΗΕ.
Η διαφορά έγκειται στο γεγονός ότι τότε οι αποφάσεις ελήφθησαν ταχύτατα από ελάχιστες νικήτριες δυνάμεις.
Σήμερα, η «παγκόσμια πλειοψηφία» οικοδομεί βήμα-βήμα ένα παράλληλο σύστημα διακυβέρνησης, με συνεχή διαπραγματευτικό μαραθώνιο σε διαδοχικές συνόδους —από τη Σύνοδο του Οργανισμού Συνεργασίας της Σαγκάης (SCO) έως το επικείμενο φόρουμ της APEC στο Shenzhen.
Δεν πρόκειται για έναν «εναλλακτικό ΟΗΕ», αλλά για μια αυτόνομη πλατφόρμα διαμόρφωσης νέων κανόνων, οι οποίοι αργά ή γρήγορα θα επιβληθούν και στο παγκόσμιο στερέωμα.
Το «αίνιγμα» των BRICS και το στοίχημα της αρθρωτής συνεργασίας
Η είσοδος των BRICS σε μια πιο ουσιαστική φάση εξέλιξης, με τη διευρυμένη τους σύνθεση να εκπροσωπεί δυναμικά τη φωνή του Παγκόσμιου Νότου, φέρνει στο προσκήνιο ένα κρίσιμο «αίνιγμα», όπως αναλύει το Modern Diplomacy: το γιγαντιαίο οικονομικό, πληθυσμιακό και παραγωγικό μέγεθος της ομάδας δεν συνεπάγεται αυτόματα και τη μετατροπή της σε έναν ισχυρό υπερεθνικό οργανισμό.
Καθώς οι BRICS στερούνται ιδρυτικής συνθήκης, προϋπολογισμού και μόνιμης γραμματείας, η πρόκληση δεν έγκειται στην επίτευξη μιας ανέφικτης ομοφωνίας μεταξύ κρατών με διαφορετικές θεσμικές δυνατότητες, κανονιστικά πλαίσια και γεωπολιτικές προτεραιότητες —όπως ο εμπορικός και τεχνολογικός ανταγωνισμός Ινδίας και Κίνας—, αλλά στη μετατροπή της συνολικής τους ισχύος σε συλλογική ικανότητα.
Για να μην παραμείνει η οικονομική τους υπεροχή ένας δείκτης με «άδειους αριθμούς», οι BRICS οφείλουν να αλλάξουν παράδειγμα: να μετατοπίσουν το ενδιαφέρον τους από τη συνεχή επέκταση στην πρακτική εφαρμογή, υιοθετώντας το μοντέλο της αρθρωτής συνεργασίας (modular cooperation).
Μέσω αυτού του ευέλικτου σχήματος, μικρότερες ομάδες κρατών θα μπορούν να προωθούν έργα εκεί όπου τα συμφέροντά τους συγκλίνουν, χωρίς να απαιτείται η συμμετοχή όλων.
Χαρακτηριστικό πεδίο δοκιμής αποτελούν οι διασυνοριακές πληρωμές, όπου ο πρακτικός στόχος δεν είναι η χίμαιρα ενός κοινού νομίσματος, αλλά η τεχνική διαλειτουργικότητα των εθνικών συστημάτων πληρωμών —στα πρότυπα της διασύνδεσης UPI Ινδίας και PayNow Σιγκαπούρης—, καθώς και η υιοθέτηση κοινών προτύπων για ψηφιακά εμπορικά έγγραφα, τελωνειακά δεδομένα, logistics και αγροτικές τεχνολογίες.
Όταν οι μηχανισμοί αυτοί αποδεικνύονται ταχύτεροι, φθηνότεροι και ασφαλέστεροι, η αποδολαριοποίηση και η οικονομική αυτονομία επιτυγχάνονται ως φυσικό επακόλουθο της οικονομικής αποτελεσματικότητας και όχι ως ιδεολογικός αυτοσκοπός, προσφέροντας στην ινδική προεδρία του 2026 την ιστορική ευκαιρία να θεμελιώσει ένα λειτουργικό, πολυμερές μοντέλο διακυβέρνησης.
Τελεσίγραφο Modi για την ανατροπή της δυτικής κυριαρχίας στον ΟΗΕ
Από την πλευρά του, ο πρωθυπουργός της διοργανώτριας Ινδίας, Narendra Modi, άνοιξε τις εργασίες της συνόδου με μια αυστηρή παρέμβαση, καλώντας σε άμεση και ριζική μεταρρύθμιση του Συμβουλίου Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών.
Ο Ινδός ηγέτης διακήρυξε ότι η αναβολή των αλλαγών δεν μπορεί να συνεχιστεί άλλο και απαίτησε οι διαπραγματεύσεις να δεσμεύονται από συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα και μετρήσιμα αποτελέσματα.
Ο Modi σημείωσε με έμφαση ότι τα δικαιώματα ψήφου, οι διοικητικές θέσεις και οι προτεραιότητες στους διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς οφείλουν να προσαρμοστούν στις σύγχρονες οικονομικές πραγματικότητες.
Όπως χαρακτηριστικά τόνισε, οι αναπτυσσόμενες χώρες που κινητοποιούν και τροφοδοτούν την παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη πρέπει να αναλάβουν πρωταγωνιστικό ρόλο στη διαμόρφωση του νέου συστήματος παγκόσμιας διακυβέρνησης, βάζοντας τέλος στον παραγκωνισμό τους από τα δυτικά κέντρα αποφάσεων.
www.bankingnews.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου