Με αιχμές και καθαρή γλώσσα σχολίασε ο Σάββας Καλεντερίδης, σε παρέμβασή του στη «Ναυτεμπορική», την επίσκεψη του Κυριάκου Μητσοτάκη στην Άγκυρα και τη συνάντηση με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Από την πρώτη στιγμή, έβαλε στο κάδρο το κυβερνητικό «κλίμα ικανοποίησης» και το αποδόμησε ως προσπάθεια πολιτικής διαχείρισης: οι πολιτικοί, είπε, συχνά «καλούνται να εξηγήσουν τα ανεξήγητα και να δικαιολογήσουν τα δικαιολόγητα».
«Επίσκεψη εργασίας», αλλά… υποδοχή «δέκατης ταχύτητας»
Ο Καλεντερίδης χαρακτήρισε τη συνάντηση «μια επίσκεψη που έπρεπε να γίνει χωρίς να δίνεται ιδιαίτερη σημασία στο περιεχόμενό της», φτάνοντας στο σημείο να τη βαφτίσει «τουριστική». Το επιχείρημά του πάτησε πάνω στο πρωτόκολλο: ανέφερε ότι, παρότι επρόκειτο για επίσκεψη εργασίας (άρα χωρίς κόκκινο χαλί), στην πράξη η τουρκική πλευρά επέλεξε να στείλει για υποδοχή πρόσωπο χαμηλής θεσμικής βαρύτητας — «μας έστειλαν τον… 10ο», όπως είπε, υποστηρίζοντας ότι αυτά μπορεί να φαίνονται «λεπτομέρειες», αλλά στη διπλωματία μετράνε.
Δύο «τορπιλισμοί»: NAVTEX και «απαράδεκτη» παρέμβαση Φιντάν
Στην καρδιά της κριτικής του έβαλε δύο κινήσεις που, κατά την εκτίμησή του, λειτούργησαν ως «τορπιλισμός» της συνάντησης:
Η NAVTEX 25 (που –όπως είπε– ήταν ακόμη ενεργή), χωρίς να υπάρξει, κατά τον ίδιο, καμία ουσιαστική δημόσια αναφορά στην κοινή παρουσία των δύο ηγετών. Υποστήριξε ότι θα έπρεπε να γίνει τουλάχιστον μια ρητή επισήμανση για αποφυγή ενεργειών που «χαλάνε το κλίμα», ώστε να καταγραφεί ότι το θέμα τέθηκε.
Η προγενέστερη τοποθέτηση του Χακάν Φιντάν, την οποία χαρακτήρισε πολιτικο-διπλωματικά «απίστευτη» και «απαράδεκτη», καθώς —όπως είπε— «παρουσίασε συνεργάσιμους» τον πρωθυπουργό και τον ΥΠΕΞ, ενώ «έδειξε» τον Νίκο Δένδια ως «σκληρό». Ο Καλεντερίδης το ερμήνευσε ως ωμή ανάμειξη στα εσωτερικά, υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα όφειλε να απαντήσει με διάβημα πριν από την επίσκεψη.
«Κανονικό κράτος» και “απαντήσεις” στην τουρκική ατζέντα
Σε άλλο σημείο, επέμεινε ότι η Ελλάδα δεν πρέπει να συμπεριφέρεται σαν χώρα που «καταπίνει» προκλήσεις για να μη «χαλάσει το κλίμα». Έφερε ως παράδειγμα τη συζήτηση περί μειονότητας, λέγοντας ότι ο Ερντογάν μιλά με θράσος για «δικαιώματα» ενώ —κατά τον ίδιο— υπάρχει ιστορικό εκκαθάρισης του ελληνικού στοιχείου στην Κωνσταντινούπολη, την Ίμβρο και την Τένεδο. Στο ίδιο πνεύμα, υποστήριξε ότι η Αθήνα πρέπει σταθερά να δίνει «σωστές απαντήσεις», γιατί αλλιώς η Άγκυρα θα επιστρέφει επιθετικότερη σε κάθε κύκλο επαφών.
Βενιζέλος–Ινονού, όχι «Βενιζέλος–Ατατούρκ»
Ξεχωριστό βάρος έδωσε σε μια ιστορικο-πολιτική λεπτομέρεια, που την παρουσίασε ως ζήτημα ουσίας: επέμεινε ότι δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται τιμητικοί τίτλοι όπως «Ατατούρκ» από ελληνικά χείλη και ότι η σωστή αναφορά είναι οι συμφωνίες Βενιζέλου–Ινονού. Συνέδεσε μάλιστα την επίκληση εκείνης της «πεπατημένης» με την εξέλιξη του ζητήματος της ελληνικής μειονότητας στην Πόλη, επισημαίνοντας τη μονομερή κατάργηση σχετικών πτυχών το 1964 και την έξωση εγκατεστημένων Ελλήνων.
Casus belli: «Το λέμε για εντυπώσεις;»
Στο θέμα του casus belli, εμφανίστηκε ιδιαίτερα κυνικός: τόνισε ότι η Τουρκία θα άρει την απειλή μόνο αν λάβει ισχυρές διαβεβαιώσεις —ιδανικά γραπτές— ότι η Ελλάδα δεν θα επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα. Άρα, υποστήριξε, όταν το θέτεις χωρίς συνολικό πλαίσιο, κινδυνεύεις να παίζεις στο γήπεδο των «εντυπώσεων» και όχι της στρατηγικής.
Η τουρκική «ατζέντα Ευρώπης»: τελωνειακή ένωση, “SAFE”, trade και ελληνικό «βέτο»
Σημαντικό κομμάτι της ανάλυσής του αφορούσε το γιατί η Τουρκία ήθελε τη συνάντηση τώρα. Εκτίμησε ότι η Άγκυρα ανησυχεί για εξελίξεις στην ευρωπαϊκή αγορά (εμπορικές συμφωνίες, προστατευτισμό τύπου “Made in Europe”) που μπορεί να πλήξουν τις εξαγωγές της, και γι’ αυτό επιδιώκει:
επέκταση/αναβάθμιση της τελωνειακής ένωσης,
ρυθμίσεις τύπου “made in Turk / made in Europe”,
προώθηση θεμάτων που —όπως είπε— απαιτούν «πράσινο φως» από Ελλάδα και Κύπρο.
Εκεί έβαλε ένα καθαρό “αντίμετρο”: όσο ισχύουν προκλητικές κινήσεις όπως η NAVTEX, η Ελλάδα θα έπρεπε να δηλώνει ότι δεν συναινεί σε βήματα της Τουρκίας προς την Ε.Ε.
«Τα θετικά»: λιγότερη ρητορική για αποστρατιωτικοποίηση – αλλά προσοχή στα “πακέτα”
Παρά την κριτική, αναγνώρισε ως θετικό ότι ο Ερντογάν δεν έθεσε ονομαστικά το ζήτημα της αποστρατιωτικοποίησης των νησιών (αν και σημείωσε ότι υπήρχαν σχετικές αναφορές στο ευρύτερο πλαίσιο). Υποστήριξε ότι αυτό ίσως εξασφαλίστηκε στις προπαρασκευαστικές διαβουλεύσεις.
«Επτά συμφωνίες; Όχι. Δηλώσεις προθέσεων»
Αιχμηρός ήταν και στη δημόσια επικοινωνία. Υποστήριξε ότι δεν υπήρξαν «επτά συμφωνίες», αλλά κυρίως κοινές δηλώσεις και ένα memorandum of understanding, άρα μιλάμε για κείμενα προθέσεων που δεν ισοδυναμούν με δεσμευτικές διεθνείς συμφωνίες.
«Και στο τέλος… Γιαϊλαλί»
Στο κλείσιμο, ο Καλεντερίδης άνοιξε και το θέμα του Γιάννη Βασίλη Γιαϊλαλί, τονίζοντας ότι κινδυνεύει σοβαρά αν επιστραφεί στην Τουρκία, ενώ χαρακτήρισε παράλογο να προβάλλεται ως εμπόδιο η συμμετοχή του στον τουρκικό στρατό, την ώρα που —όπως είπε— έχουν δοθεί άσυλα σε πλήθος επικίνδυνων ισλαμιστών.
Παρακολουθήστε την παρέμβαση Καλεντερίδη:
https://geopolitico.gr/
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου