ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ- ΑΝΑΠΤΥΞΗ
Δεν μπορεί κανείς να σε σώσει αν δεν πιστέψεις ότι μπορείς να σωθείς και να σηκωθείς όρθιος.
Κυριακή 8 Νοεμβρίου 2026
Το «χαστούκι» του #Trump στην Ευρώπη: Στήνει τη νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας με τη Ρωσία και οι Βρυξέλλες... το μαθαίνουν από τα ΜΜΕ!
Η επόμενη ημέρα του δυτικού κόσμου
Του Παντελή Σαββίδη
πηγή: Εφημερίδα “Θεσσαλονίκη”
Ο κόσμος που γνωρίσαμε αλλάζει. Ποιος θα ελέγχει την οικονομική και τεχνολογική ισχύ — και τι θα απογίνει η δημοκρατία;
Η μεγάλη ήττα των Ρεπουμπλικανών στις αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές δεν αποτελεί απλώς αποδοκιμασία του Ντόναλντ Τραμπ. Είναι ένα ακόμη σύμπτωμα της βαθύτερης κρίσης που διαπερνά τις δυτικές κοινωνίες: οικονομικής, πολιτικής, πολιτισμικής και, τελικά, υπαρξιακής. Ο κόσμος που γνωρίσαμε τις τελευταίες δεκαετίες αλλάζει, χωρίς να έχει ακόμη διαμορφωθεί εκείνος που θα τον διαδεχθεί.
Οι Δημοκρατικοί ανέκτησαν τον έλεγχο και των δύο σωμάτων του Κογκρέσου. Ο Τραμπ παραμένει πρόεδρος, αλλά από τον Ιανουάριο θα αντιμετωπίζει ισχυρότερους θεσμικούς περιορισμούς. Το εκλογικό μήνυμα είναι σαφές ως προς τη δυσαρέσκεια για την ακρίβεια, τον πόλεμο με το Ιράν και τη διακυβέρνησή του. Δεν είναι, όμως, εξίσου σαφές ως προς τις λύσεις.
Η ήττα του τραμπισμού ως κυβερνητικής πρακτικής δεν σημαίνει ότι εξαφανίστηκαν οι κοινωνικές αιτίες που τον γέννησαν. Η ανασφάλεια, η διεύρυνση των ανισοτήτων, η αποξένωση από τις πολιτικές ελίτ και η αναζήτηση ταυτότητας παραμένουν. Αν οι Δημοκρατικοί εκλάβουν τη νίκη τους ως εντολή επιστροφής στην παλαιά πολιτική τους ατζέντα, ενδέχεται να απογοητευθούν γρήγορα.
01 Από την παγκοσμιοποίηση στη γεωοικονομία
Για περισσότερο από τρεις δεκαετίες κυριάρχησε η πεποίθηση ότι η ελεύθερη κυκλοφορία κεφαλαίων, εμπορευμάτων και τεχνολογίας θα εξασφάλιζε διαρκή ευημερία. Η παγκοσμιοποίηση αύξησε πράγματι τον παγκόσμιο πλούτο, αλλά τα οφέλη της κατανεμήθηκαν άνισα. Ολόκληρες βιομηχανικές περιοχές και μεγάλα κοινωνικά στρώματα έχασαν την οικονομική τους ασφάλεια, μαζί με την αίσθηση ότι μπορούν να επηρεάζουν τις αποφάσεις που καθορίζουν τη ζωή τους.
Σήμερα τελειώνει η εποχή κατά την οποία η οικονομική αλληλεξάρτηση θεωρούνταν αυτομάτως εγγύηση ειρήνης και ευημερίας. Δασμοί, τεχνολογικός ανταγωνισμός, ενεργειακές κρίσεις και αναδιάρθρωση των αλυσίδων εφοδιασμού σηματοδοτούν τη μετάβαση από την παγκοσμιοποίηση που γνωρίσαμε στη γεωοικονομία. Το εθνικό κράτος επανέρχεται ως ρυθμιστής, υπερασπιστής στρατηγικών παραγωγικών δραστηριοτήτων και εγγυητής κοινωνικής συνοχής. Όχι για να επιβάλει την απομόνωση, αλλά γιατί η αγορά δεν μπορεί να υποκαθιστά την πολιτική.
02 Τεχνολογία, εργασία και εξουσία
Μέσα σε αυτή την αναταραχή αναδύεται ένας παράγοντας με ενδεχομένως ακόμη μεγαλύτερες ιστορικές συνέπειες: η τεχνητή νοημοσύνη.
Ο Μαρξ είχε επισημάνει ότι η ανάπτυξη νέων παραγωγικών δυνάμεων μεταβάλλει τις παραγωγικές σχέσεις. Χωρίς να υιοθετούμε μια μηχανιστική ερμηνεία της ιστορίας, δύσκολα μπορούμε να αγνοήσουμε τη σημασία αυτής της παρατήρησης. Η τεχνητή νοημοσύνη, η αυτοματοποίηση και η συγκέντρωση της υπολογιστικής ισχύος μεταβάλλουν την εργασία, την εκπαίδευση, την παραγωγή και τη διανομή του πλούτου.
Ποιος θα ελέγχει αυτές τις τεχνολογίες; Ποιος θα καρπώνεται τα οφέλη της παραγωγικότητας; Ποιος θα αναλαμβάνει το ενεργειακό και κοινωνικό κόστος;
Στις αμερικανικές εκλογές, οι αντιδράσεις απέναντι στην ανεξέλεγκτη κατασκευή κέντρων δεδομένων έδειξαν ότι οι πολίτες διεκδικούν λόγο για την κατανάλωση ενέργειας και νερού, το περιβάλλον και τους δημόσιους πόρους. Η επόμενη μεγάλη πολιτική αντιπαράθεση θα υπερβαίνει το παραδοσιακό δίπολο Αριστεράς–Δεξιάς και θα αφορά τη σχέση ανάμεσα στη συγκεντρωμένη τεχνολογική ισχύ και στον κοινωνικό έλεγχο.
03 Κοινωνίες σε αμφισβήτηση
Οι εξελίξεις στην Αμερική δεν είναι μεμονωμένες. Στη Γαλλία, μαθητικές και φοιτητικές κινητοποιήσεις συνδέθηκαν με διαμαρτυρίες για το κόστος ζωής και τις δημόσιες υπηρεσίες. Στη Γερμανία και στην Πορτογαλία εκδηλώθηκαν αντιδράσεις για την εκπαίδευση και τη στέγαση. Στη Σερβία, το φοιτητικό κίνημα κατά της διαφθοράς ανέδειξε τη δύναμη της κοινωνικής κινητοποίησης.
Στην Πολωνία, η οξύτατη αντιπαράθεση γύρω από τη δικαστική εξουσία, με κυβερνητικές ενέργειες που καταγγέλλονται ως πραξικοπηματικές, θέτει το ερώτημα του πώς διασφαλίζεται το κράτος δικαίου όταν η εκτελεστική εξουσία επιδιώκει να ελέγξει τη Δικαιοσύνη;
Οι ευρωπαϊκές κινητοποιήσεις δεν συγκροτούν ένα ενιαίο επαναστατικό κίνημα. Τα αιτήματα και οι συνθήκες διαφέρουν. Κοινό υπόβαθρο, όμως, είναι η δυσπιστία απέναντι σε ηγεσίες που αδυνατούν να εγγυηθούν οικονομική ασφάλεια, θεσμική αξιοπιστία και πειστική προοπτική. Η διαφθορά λειτουργεί ως καταλύτης αυτής της δυσπιστίας, διαβρώνοντας τη σχέση κοινωνίας και πολιτικής εξουσίας. Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν εξαιρείται από την κριτική. Η πολιτική της ηγεσία εμφανίζεται ανεπαρκής να διαμορφώσει μια κοινή στρατηγική που να εμπνέει τους πολίτες.
Η σύγκριση με τον Μάη του 1968 έχει ενδιαφέρον, αλλά και όρια. Τότε αμφισβητήθηκαν οι αυταρχικές κοινωνικές δομές και τα κυρίαρχα πολιτισμικά πρότυπα. Σήμερα στο επίκεντρο βρίσκονται η οικονομική ανασφάλεια, η αντιπροσώπευση, η διαφθορά και ο έλεγχος της τεχνολογικής αλλαγής. Εκείνο που συνδέει τις δύο περιόδους είναι η αίσθηση ότι οι υπάρχοντες θεσμοί δεν ανταποκρίνονται στις ανάγκες μιας κοινωνίας που μεταβάλλεται.
04 Πόλεμοι και ανασφάλεια
Τη διεθνή αβεβαιότητα εντείνουν οι πόλεμοι. Ο τερματισμός της σύγκρουσης με το Ιράν θα μπορούσε να συμβάλει στη σταθερότητα της Μέσης Ανατολής και στην αποκλιμάκωση των ενεργειακών πιέσεων. Μια συνεκτική διπλωματική προσπάθεια για το Παλαιστινιακό και την Ουκρανία είναι εξίσου αναγκαία, με σεβασμό στην ασφάλεια, στα δικαιώματα των λαών και στο διεθνές δίκαιο. Η ειρήνη δεν εξασφαλίζει αυτομάτως ευημερία. Χωρίς αυτήν, όμως, οι κοινωνικές και οικονομικές πιέσεις πολλαπλασιάζονται.
05 Η ελληνική διάσταση
Η Ελλάδα αντιμετωπίζει, επιπλέον, βαθύ πρόβλημα θεσμικής εμπιστοσύνης. Το πελατειακό κράτος, η διαφθορά και η έλλειψη λογοδοσίας δεν αντιμετωπίζονται με επικοινωνιακές διακηρύξεις. Ούτε μπορούμε να θεωρούμε κοινωνική σταθερότητα την απουσία μαζικών διαδηλώσεων. Η συσσωρευμένη δυσαρέσκεια μπορεί να εκδηλωθεί με διαφορετικούς τρόπους.
Η Θεσσαλονίκη συμπυκνώνει τις αντιφάσεις αυτής της μετάβασης. Διαθέτει πανεπιστήμια, ανθρώπινο δυναμικό και στρατηγική θέση στα Βαλκάνια και την Ευρώπη, αλλά εξακολουθεί να αναζητά παραγωγικό ρόλο αντάξιο των δυνατοτήτων της. Το κρίσιμο δεν είναι μόνο να προσελκύσει επενδύσεις, αλλά να εξασφαλίσει ότι θα δημιουργήσουν ποιοτικές θέσεις εργασίας και θα συγκρατήσουν τους νέους επιστήμονες.
06 Η μετάβαση και το διακύβευμα
Δεν γνωρίζουμε αν οι κοινωνικές κινητοποιήσεις θα οδηγήσουν σε μεγάλες ανατροπές ή σταδιακές μεταρρυθμίσεις. Ούτε οι πόλεμοι και οι επαναστάσεις αποτελούν αναπόφευκτη συνέπεια της τεχνολογικής αλλαγής. Εκείνο που διακρίνεται, στην Αμερική και στην Ευρώπη, είναι η εξασθένηση ενός παλαιού πολιτικού και οικονομικού υποδείγματος, χωρίς να έχει εμφανιστεί σταθερή εναλλακτική.
Το μεγάλο ερώτημα της εποχής δεν είναι μόνο ποιος θα κυβερνά, αλλά ποιος θα ελέγχει την οικονομική και τεχνολογική ισχύ, πώς θα κατανέμεται ο παραγόμενος πλούτος και τι περιεχόμενο θα έχει η δημοκρατική συμμετοχή.
Από την Ουάσινγκτον και το Παρίσι μέχρι το Βελιγράδι και τη Θεσσαλονίκη, οι κοινωνίες αντιμετωπίζουν διαφορετικές εκφράσεις του ίδιου ιστορικού προβλήματος.
Το παλαιό υπόδειγμα χάνει τη βεβαιότητά του. Το νέο δεν έχει ακόμη γεννηθεί. Σε αυτή τη μετέωρη περίοδο θα κριθεί αν η μετάβαση θα γίνει με δημοκρατική ανασυγκρότηση και κοινωνική δικαιοσύνη ή με βαθύτερες ανισότητες, συγκρούσεις και νέες μορφές συγκέντρωσης εξουσίας.
Το μέλλον δεν είναι προδιαγεγραμμένο. Βρίσκεται στα χέρια των κοινωνιών που διεκδικούν να αποφασίζουν οι ίδιες για την πορεία τους. Και όσες βγήκαν ήδη στους δρόμους δύσκολα θα επιστρέψουν στην προηγούμενη κατάσταση χωρίς ουσιαστικές αλλαγές.
https://www.anixneuseis.gr/
Κεντρική Κυβέρνηση έναντι Αποκεντρωμένης Διακυβέρνησης
Απόδοση στα ελληνικά: Απολλόδωρος - Sotiris Rex
Η κεντρική κυβέρνηση, ή το κράτος, είναι ένα σύστημα που βασίζεται αποκλειστικά στη βία. Ό,τι κι αν κάνει το κράτος, καθοδηγείται από τη βία ή την απειλή βίας. Όποια πολιτική ή «δημόσιο καλό» κι αν υποτίθεται ότι επιβάλλει το κράτος στους πληθυσμούς του, η επιβολή αυτή στηρίζεται αποκλειστικά στην επιθετική βία. Ακόμη και το νόμισμα χωρίς αντίκρισμα (fiat currency) «υποστηρίζεται» από βία· βία που πληρώνεται με νόμισμα χωρίς αντίκρισμα, το οποίο με τη σειρά του υποστηρίζεται από τη βία που το στηρίζει… σε μια ψυχοπάθεια τύπου «το αυγό ή η κότα» ενός αυτοσυντηρούμενου συστήματος του τίποτα, μιας μπλόφας εξουσίας.
|
|
Οι φόροι εισπράττονται με τη βία. Οι αυθαίρετοι νόμοι τηρούνται λόγω του φόβου της κρατικής βίας, όχι λόγω του φόβου απώλειας προνομίων και ευκαιριών σε μια κοινότητα, ή του φόβου αμοιβαίας βίας από τα θύματα. Το γνωρίζουμε αυτό επειδή σχεδόν όλα τα «εγκλήματα» που ορίζει το κράτος είναι χωρίς θύματα. Υπακούς σε παράλογους νόμους που κρατούν άχρηστους ανθρώπους σε άσκοπες δουλειές.
Το κράτος δεν λειτουργεί με κίνητρα· μόνο με απειλές.
Μια απειλή σου αφαιρεί αυτό που είναι ήδη δικό σου. Ένα κίνητρο σου προσφέρει αυτό που δεν έχεις. Η τιμωρία στα συστήματα που βασίζονται στην απειλή είναι η στέρηση αυτού που ήδη έχεις. Η «τιμωρία» στα συστήματα που βασίζονται στα κίνητρα είναι η στέρηση ενός επιπλέον προνομίου, μιας ευκαιρίας να αποκτήσεις κάτι περισσότερο από αυτό που ήδη έχεις.
Ακόμη και ο πιο ένθερμος υποστηρικτής του κρατισμού δεν θα πληρώσει οικειοθελώς φόρους, εκτός αν τον αναγκάσει το κράτος που υποτίθεται ότι υποστηρίζει. Κανένας υποστηρικτής του κρατισμού στην ιστορία δεν έχει πληρώσει ποτέ οικειοθελώς περισσότερους φόρους, ακόμα και όταν προσποιείται ότι υποστηρίζει την αύξηση των φόρων. Βεβαίως, βλέπουμε τόσο διεφθαρμένους ψηφοφόρους όσο και εκπροσώπους συμφερόντων να προσφέρουν δωροδοκίες με την ευφημιστική μορφή των «δωρεών», αλλά αυτό δεν είναι το ίδιο με την «οικειοθελή φορολογία». Οι φόροι υποτίθεται ότι αποσκοπούν στο κοινό καλό, ενώ οι δωροδοκίες αποτελούν αντάλλαγμα για ένα ειδικό όφελος, πάντα εις βάρος άλλων. Και το κράτος ενθαρρύνει τη διαφθορά, επειδή αποτελεί ένα αδιαμφισβήτητο, τεχνητό μονοπώλιο υπηρεσιών διαχείρισης κινδύνου.
Η κεντρική κυβέρνηση — το κράτος — βασίζεται στην απειλή… όχι στην ηθική, όχι στη δικαιοσύνη, όχι στη λογική, και σίγουρα όχι στο εθελοντικό κίνητρο.
Αντίθετα, η αποκεντρωμένη διακυβέρνηση βασίζεται σε κίνητρα, επειδή δεν υπάρχει κεντρικό μονοπώλιο βίας για να επιβάλει οτιδήποτε· οι άνθρωποι αφήνονται ελεύθεροι να συνειδητοποιήσουν ότι είναι προς το συμφέρον τους να ενωθούν για να οργανώσουν την κοινωνία, όχι μέσω επιβολής, αλλά μέσω κινήτρων. Όταν οι άνθρωποι «αφήνονται στην τύχη τους», καθοδηγούνται από το ατομικό συμφέρον, το οποίο τελικά μεγιστοποιεί το συλλογικό ατομικό συμφέρον. Το προσωπικό συμφέρον είναι θετικό, διότι λαμβάνει υπόψη την καλή θέληση των άλλων. Μόνο οι αυτοκαταστροφικοί άνθρωποι, εκείνοι που δεν καθοδηγούνται από το προσωπικό συμφέρον, είναι χαοτικοί και επικίνδυνοι για τους άλλους και, κατά συνέπεια, για τους ίδιους.
Είναι πάντα προς το συμφέρον σου να συμπεριφέρεσαι δίκαια προς τα μέλη της κοινότητας στην οποία ανήκεις. Αν χρειάζεσαι κάτι από τους άλλους, είτε πρόκειται για ένα αγαθό, μια υπηρεσία ή μια επιθυμητή συμπεριφορά, πρέπει να τους δώσεις το κίνητρο να το κάνουν· αυτό είναι το μόνο δίκαιο σενάριο στο οποίο θα πρέπει να πάρεις αυτό που θέλεις. Και τα κίνητρα δεν είναι εκβιασμός ή απειλές· είναι επιπλέον οφέλη. Αν τα κίνητρα που προσφέρετε δεν είναι αρκετά ισχυρά, τότε είστε αρκετά ταπεινοί ώστε να αποδεχτείτε ότι δεν μπορείτε να κερδίσετε αυτό που θέλετε, τουλάχιστον προς το παρόν. Και σε περιπτώσεις όπου επιθυμείτε να αποτρέψετε τη βία εναντίον σας, τότε διατηρείτε το δικαίωμα να προειδοποιήσετε ενάντια στην έναρξη επιθετικής ενέργειας, αφού μπορείτε να ανταποδώσετε με αμυντική βία.
Ο μόνος πολιτισμένος τρόπος για να επιτευχθεί τάξη είναι μέσω κινήτρων (όταν χρειάζεστε κάτι από τους άλλους) και μέσω της αποτροπής που παρέχει η ικανότητά σας να ανταποκριθείτε σε μια πρωτοβουλία επιθετικότητας εναντίον σας.
Δεν υπάρχει ανάγκη το κράτος να ασκήσει βία για να επιβάλει πράγματα που τα κίνητρα δεν μπορούν να επιτύχουν. Αν τα κίνητρα δεν είναι αρκετά ισχυρά, τότε αυτό το πράγμα δεν πρέπει να επιβάλλεται. Ακόμη και τα μικρά παιδιά το καταλαβαίνουν αυτό. Αυτό και μόνο αρκεί για να διαψεύσει την παραπλανητική ανάγκη για κεντρική κυβέρνηση — το κράτος.
Ναι, υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που δεν μπορούν να κατανοήσουν το δικό τους συμφέρον. Αυτοί είναι οι αντικοινωνικοί, οι ψυχικά ασθενείς, οι απελπιστικά τραυματισμένοι, εκείνοι που καταφεύγουν πάντα στη βία (είτε τη δική τους είτε αυτή που αναθέτουν στο κράτος) για να πάρουν αυτό που θέλουν, χωρίς να λαμβάνουν υπόψη τους άλλους που πρέπει να υποστούν τη βία τους.
Αυτοί οι αντικοινωνικοί θα επιδιώκουν πάντα να κυριαρχήσουν στους άλλους αντί να διαπραγματεύονται μαζί τους… Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο έχουμε κεντρική κυβέρνηση: επειδή μια κρίσιμη μάζα ανθρώπων, όπως είναι τα πράγματα, είναι βίαιη και επιδιώκει να κυριαρχήσει βίαια στους άλλους αντί να παρέχει κίνητρα για να πετύχει αυτό που θέλει. Αν παρατηρήσετε τις πολιτικές συγκεντρώσεις και το δηλητηριώδες κλίμα που τις χαρακτηρίζει, θα διαπιστώσετε την επιθυμία του μέσου ψηφοφόρου, όχι να παρέχει κίνητρα για την επιθυμητή συμπεριφορά, αλλά να την επιβάλει στους άλλους, βασιζόμενος σε μια παραπλανητική αίσθηση δικαιώματος και την αλαζονική υπόθεση της «δικαιοσύνης».
Αλλά το θέμα είναι το εξής: η δικαιοσύνη δεν καθορίζεται από μια υποτιθέμενη πλειοψηφία, ούτε από κάποιο αρχαίο κείμενο γραμμένο από αναλφάβητους που είχαν εμμονή με την ακροποσθία και άκουγαν φωνές στο κεφάλι τους. Μια συμπεριφορά θεωρείται δίκαιη όταν μπορείς να παροτρύνεις (όχι να απειλήσεις) τους ανθρώπους να την υιοθετήσουν οικειοθελώς, ειδικά όταν αυτοί οι άνθρωποι έχουν την ελεύθερη επιλογή εναλλακτικών συμπεριφορών και παρόλα αυτά επιλέγουν τη δική σου χωρίς εξαναγκασμό. Γι’ αυτό η ηθική δεν μπορεί να προέρχεται από θεούς και δαίμονες, ούτε από το κράτος (το οποίο είναι ο θεός των κρατιστών). Αν μη τι άλλο, οποιοδήποτε «ηθικό» πλαίσιο που προέρχεται από έναν θεό ή ένα κράτος — δηλαδή, που επιβάλλεται — είναι εξ ορισμού άνευ νοήματος.
Πώς αντιμετωπίζει η αποκεντρωμένη διακυβέρνηση τους ανθρώπους που προτιμούν τις απειλές από τη βία; Πολύ καλή ερώτηση. Προς το παρόν, δεν μπορούμε να έχουμε αποκεντρωμένη διακυβέρνηση επειδή η συντριπτική πλειοψηφία των ανθρώπων είναι τόσο τραυματισμένη ώστε να επιθυμεί ηγέτες — τον «καλό» γονέα που δεν είχαν ποτέ. Έχουμε ηγέτες επειδή πάντα στρεφόμαστε προς τους ηγέτες. Οι εκλογές είναι το κράτος που ζητά συνεχώς άδεια να υπάρχει, και όταν ψηφίζουμε, ανεξάρτητα από το ποιον ψηφίζουμε, του χορηγούμε αυτή την άδεια. Και το γεγονός ότι τη χρειάζεται τόσο συχνά θα έπρεπε να σας δείξει πόσο αδύναμο είναι το κάστρο από τραπουλόχαρτα της φαινομενικής «εξουσίας» του.
Όμως, σε έναν κόσμο όπου οι άνθρωποι είναι λιγότερο τραυματισμένοι και αρκετοί από εμάς κατανοούν την ανωτερότητα της αποκεντρωμένης διακυβέρνησης, τότε εκείνοι οι λίγοι που δεν την κατανοούν θα κατευναστούν μέσω του φαινομένου «παίξε το παιχνίδι και θα δεις», ή της προειδοποίησης για αμοιβαία, αμυντική βία. Η επιθετική βία — η απρόκλητη έναρξη επιθετικότητας που σου αφαιρεί αυτό που ήδη σου ανήκει — είναι ανήθικη και αντιπαραγωγική. Αλλά το να υπερασπίζεσαι τον εαυτό σου απέναντι της — χρησιμοποιώντας αμυντική βία — είναι ηθικό και παραγωγικό. Και όχι μόνο αυτό, αλλά η πρόθεσή σου και η ικανότητά σου να χρησιμοποιήσεις βία ως απάντηση στην έναρξη της βίας αποτελεί το μεγαλύτερο αποτρεπτικό παράγοντα για τη βία.
Η απουσία κράτους δεν είναι αταξία ή χάος. Η αποκεντρωμένη διακυβέρνηση είναι ανώτερη από την κεντρική κυβέρνηση για τον ίδιο λόγο που η ποικιλία ανταγωνιστικών προμηθευτών ενός αγαθού ή μιας υπηρεσίας ασκεί πάντα πίεση σε αυτούς τους προμηθευτές να παρέχουν καλύτερη ποιότητα σε καλύτερη τιμή, και με μικρότερο αντίκτυπο στο περιβάλλον. Τα μονοπώλια και τα ολιγοπώλια μονοπωλούν τις αγορές τους, και αυτό προσφέρει λιγότερα για περισσότερα. Όσο μεγαλύτερη είναι η πίεση του ανταγωνισμού, τόσο περισσότερο ωφελούνται οι πελάτες — και ακόμη και οι προμηθευτές, επειδή πιέζονται να γίνουν καλύτεροι. Οι πελάτες ψηφίζουν με τα χρήματά τους, όχι με ένα ανόητο κομμάτι χαρτί, επιλέγοντας ανάμεσα σε πανομοιότυπους, προκαθορισμένους υποψηφίους με γενικές υποσχέσεις που δεν είναι νομικά δεσμευτικές, και ως εκ τούτου, οι προεκλογικές υποσχέσεις δεν τηρούνται ποτέ. Ναι, η ψηφοφορία είναι η πιο προφανής απάτη, όμως οι άνθρωποι συνεχίζουν να πέφτουν στην παγίδα της ξανά και ξανά και ξανά.
Απαιτούμε ανταγωνισμό στην αγορά για να προστατεύσουμε τους καταναλωτές από τα μονοπώλια, όμως ενισχύουμε ένα μονοπώλιο στις πιο σημαντικές υπηρεσίες: το κράτος με τις υπηρεσίες διαχείρισης κινδύνου που παρέχει. Γιατί; Επειδή δεν μπορούμε να συλλάβουμε την ιδέα ότι αγορές με ελεύθερο ανταγωνισμό θα μπορούσαν να παρέχουν τέτοιες υπηρεσίες με αποκεντρωμένο τρόπο; Άσχετο. Κάποτε, οι άνθρωποι δεν μπορούσαν να συλλάβουν πώς θα μπορούσε να μαζευτεί το βαμβάκι χωρίς σκλάβους, ή πώς θα μπορούσε να προκληθεί βροχή χωρίς θυσίες παιδιών και χορούς της βροχής.
Ό,τι παρέχει το κράτος είναι μια υπηρεσία. Τα πάντα. Από την αστυνόμευση, τη νομοθεσία και την απονομή δικαιοσύνης, μέχρι τη διαχείριση της δημόσιας περιουσίας και τα μητρώα ιδιωτικής περιουσίας. Αυτές είναι υπηρεσίες μετριασμού και διαχείρισης κινδύνου.
Ακόμα και τώρα, με τόσο λίγη ελευθερία που έχει απομείνει στις αγορές για να λειτουργούν οργανικά, εξακολουθούμε να βλέπουμε πώς οι ασφαλιστικές εταιρείες δημιουργούν κανόνες και σε «τιμωρούν» όταν δεν τους τηρείς — όταν αποτελείς κίνδυνο για τους γύρω σου. Και η τιμωρία είναι η στέρηση ενός προνομίου, όχι ενός δικαιώματος που ήδη έχετε. Δεν θέλετε να συμπεριφέρεστε σωστά; Τότε δεν θα σας ασφαλίσουμε. Και σε έναν κόσμο χωρίς την κρατική βία, οι άνθρωποι αναλαμβάνουν οι ίδιοι την ασφάλειά τους. Το εμπορικό κέντρο δεν θα σας αφήσει να μπείτε αν δεν έχετε κάποια μορφή ασφάλισης. Ούτε οι δρόμοι κοινής χρήσης αυτής της γειτονιάς θα σας επιτρέψουν την πρόσβαση. Όμως, με την ύπαρξη ενός κράτους, υποθέτουμε ότι ο κίνδυνος έχει ήδη αντιμετωπιστεί, οπότε δεν αναλαμβάνουμε καμία πρωτοβουλία — παράλυση λόγω της κυβέρνησης.
Και αντί οι άνθρωποι να αναλάβουν οι ίδιοι την ασφάλειά τους, το κράτος σας αναγκάζει να ζείτε δίπλα σε τέρατα του ISIS που εισάγει από το εξωτερικό, τους παρέχει δωρεάν κοινωνική πρόνοια για «λόγους» και τους χορηγεί ειδικά επιχειρηματικά προνόμια ώστε να ευημερούν εις βάρος σας. Αυτό είναι που έχει κίνητρο να κάνει το κράτος: να κρατά τα πρόβατα να μαλώνουν μεταξύ τους, να διαχέει την ενέργειά τους μέσω του φόβου που τρέφουν το ένα για το άλλο, και να μην κατευθύνει ποτέ αυτή την ενέργεια προς όσους βρίσκονται σε θέσεις εξουσίας. Αυτό κάνουν τα μονοπώλια. Και το κράτος είναι το μεγαλύτερο, το πιο διεφθαρμένο μονοπώλιο από όλα.
Ναι, η ασφάλιση είναι ο τρόπος με τον οποίο δημιουργούμε «νόμους» χωρίς το κράτος. Έχουμε ήδη μια γεύση από αυτό σε δράση, αυτή τη στιγμή. Ο λόγος που δεν αναλαμβάνουμε περισσότερες τέτοιες πρωτοβουλίες είναι ότι υποθέτουμε ότι η κυβέρνηση φροντίζει ήδη για τη νομοθεσία, αλλά το κάνει με τον χειρότερο δυνατό τρόπο, αναποτελεσματικά, ανεπαρκώς και με διεφθαρμένο τρόπο. Και αυτό ακριβώς είναι το κράτος: μια τεράστια υπηρεσία διαχείρισης κινδύνων με τεχνητό μονοπώλιο, τίποτα λιγότερο, κάτι που το καθιστά διεφθαρμένο, ακριβό και άχρηστο.
Ό,τι «προσφέρει» το κράτος είναι διαχείριση κινδύνων. Τα πάντα. Δεν θα ήταν λογικό να χωριστεί ο πάροχος αυτών των υπηρεσιών διαχείρισης κινδύνων σε πολλούς ανταγωνιστικούς παρόχους, ώστε να αισθάνονται «απειλούμενοι» από τον ανταγωνισμό και, ως εκ τούτου, να αναγκάζονται να συμπεριφέρονται καλύτερα στους καταναλωτές τους; Ένα μονοπώλιο έχει ελάχιστα κίνητρα να συμπεριφέρεται ευγενικά στους καταναλωτές του. Αντίθετα, ένα μονοπώλιο έχει κάθε κίνητρο να συνεχίσει να παραπλανά τους καταναλωτές, κάνοντάς τους να πιστεύουν ότι δεν μπορεί να υπάρξει ανταγωνισμός στις υπηρεσίες που παρέχει.
Οι άνθρωποι αντιδρούν στα κίνητρα με πιο προβλέψιμο τρόπο απ’ ό,τι στις απειλές.
Κάθε μέρα που περνά υπό κεντρική διακυβέρνηση αποτελεί μια φρικαλεότητα και μια ντροπή για την ανθρωπότητα.
Καλώδιο: Η Αθήνα για το “όλα καλά” του Φιντάν – Τι λένε τουρκικά ΜΜΕ – Επικοινωνία Τραμπ-Ερντογάν
Οι ελληνικές διπλωματικές πηγές σχολίασαν πως η εσωτερική διαχείριση από την Τουρκία δεν αφορά την Αθήνα μετά την απάντηση του Τούρκου ΥΠΕΞ Χακάν Φιντάν πως «όλα είναι φυσιολογικά, όλα είναι καλά» στον ΣΚΑΪ, σχετικά με το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου.
«Η εσωτερική διαχείριση από την Τουρκία δεν μας αφορά. Η Ελλάδα είναι η μόνη αδειοδοτούσα χώρα, έπραξε αυτό που όφειλε σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και θα συνεχίσει να το πράττει» τονίζουν χαρακτηριστικά οι ελληνικές διπλωματικές πηγές για το σχόλιο του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου.
Την ίδια ώρα, τουρκικές διπλωματικές πηγές διαβεβαιώνουν ότι το ζήτημα που προέκυψε με τις NAVTEX για το υποθαλάσσιο καλώδιο έχει επιλυθεί, χωρίς ωστόσο να δίνονται περισσότερες διευκρινίσεις.
Αναφορικά με την έναρξη των ερευνητικών διαδικασιών τοποθετήθηκε ο Κώστας Τσουκαλάς, μιλώντας στο Πρώτο Πρόγραμμα της ΕΡΑ. Αρχικά, ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ ανάφερε ότι «ήταν αναμενόμενο να έχουμε αυτούς τους λεονταρισμούς της Τουρκίας. Έχουμε την εκκίνηση της διαδικασίας υλοποίησης τους καλωδίου, είναι ένα σημαντικό βήμα καθώς αφορά ένα έργο ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος με μεγάλη ενεργειακή και γεωπολιτική αξία για την Ελλάδα και την Κύπρο. Το διεθνές δίκαιο προφανώς είναι με το μέρος μας», ανέφερε επισημαίνοντας παράλληλα την αναβάθμιση της τουρκικής προκλητικότητας το τελευταίο διάστημα».
Την ίδια στιγμή, ο πρόεδρος Ερντογάν, είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Αμερικανό πρόεδρο Τραμπ, κατά την οποία συζητήθηκαν οι διμερείς σχέσεις Τουρκίας-ΗΠΑ, καθώς και οι περιφερειακές και διεθνείς εξελίξεις, όπως ανακοίνωσε η τουρκική προεδρία. Ο Ερντογάν δήλωσε ότι πιστεύει πως η συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών θα συνεχίσει να ενισχύεται και ότι η Άγκυρα θα εργαστεί για να προσδώσει μεγαλύτερη δυναμική στις διμερείς σχέσεις.
Για το Ιράν, ανέφερε ότι η ένταση μεταξύ της Τεχεράνης και της Ουάσιγκτον πρέπει να τερματιστεί και τα προβλήματα να επιλυθούν μέσω της διπλωματίας, προσθέτοντας ότι η Τουρκία θα συνεχίσει τις προσπάθειές της για την ειρήνη.
Για τον πόλεμο Ρωσίας-Ουκρανίας, δήλωσε ότι ελπίζει οι εντεινόμενες διπλωματικές προσπάθειες να έχουν θετική κατάληξη. Τόνισε ότι η Τουρκία θα συνεχίσει να συμβάλλει προς αυτή την κατεύθυνση και υπογράμμισε τη σημασία της εντατικοποίησης των επαφών τόσο με το Κίεβο όσο και με τη Μόσχα. Τέλος, ευχαρίστησε τον Τραμπ για τη στήριξή του στη Σύνοδο Κορυφής του Οργανισμού Τουρκικών Κρατών.
Τουρκικά ΜΜΕ για το καλώδιο
Η φιλοκυβερνητική εφημερίδα Türkiye παρουσιάζει τις εξελίξεις ως διπλωματική επιτυχία της Άγκυρας, με τίτλο «Ανατροπή στην Ανατολική Μεσόγειο! Η Ελλάδα αναγκάστηκε να χτυπήσει την πόρτα της Τουρκίας». Επικαλούμενη δημοσίευμα της «Καθημερινής», αναφέρεται στη συνάντηση της Γαλλίδας πρέσβεως στην Άγκυρα, Ιζαμπέλ Ντιμόν, με τον Τούρκο υφυπουργό Εξωτερικών, Μεμέτ Κεμάλ Μποζάι, επιχειρώντας να συνδέσει τη γαλλική διπλωματική κινητικότητα με τις τουρκικές απαιτήσεις για τον GSI.
Η εφημερίδα εξετάζει κατά πόσο ενδεχόμενο αίτημα της Γαλλίας για έγκριση των ερευνών θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως αναγνώριση των τουρκικών αξιώσεων. Από το δημοσίευμα δεν προκύπτει, ωστόσο, ότι το Παρίσι έχει υποβάλει τέτοιο αίτημα. Πολύ πιο επιθετική είναι η προσέγγιση του φιλοκυβερνητικού τηλεοπτικού σταθμού A Haber, ο οποίος παρουσιάζει την τουρκική αντίδραση υπό τον τίτλο «Αποτράπηκε απόπειρα κατάληψης στη Γαλάζια Πατρίδα – Αν αντισταθούν, θα εξουδετερωθούν με πυρά».
Ο αναπληρωτής καθηγητής Κεμάλ Ολτσάρ, μιλώντας στον σταθμό, υποστήριξε ότι ενδεχόμενο αίτημα έγκρισης από την Τουρκία για τις έρευνες του GSI θα αποτελούσε σιωπηρή αναγνώριση του τουρκολιβυκού μνημονίου. Προχώρησε όμως και σε σενάρια στρατιωτικής αντιπαράθεσης. Σύμφωνα με τον ίδιο, εάν το γαλλικό ερευνητικό πλοίο επιχειρήσει να πραγματοποιήσει εργασίες χωρίς τουρκική έγκριση, τουρκικά πολεμικά πλοία θα παρέμβουν για να το προειδοποιήσουν.
Ο Ολτσάρ περιέγραψε ακόμη το ενδεχόμενο να παρέμβουν ελληνικά πολεμικά πλοία, υποστηρίζοντας ότι, εάν αρνηθούν να αποχωρήσουν και προβάλουν αντίσταση, το τουρκικό Πολεμικό Ναυτικό θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει πυρά για την εξουδετέρωση της απειλής.
Σε ανάλογο κλίμα, η ισλαμιστική φιλοκυβερνητική Yeni Şafak υποστηρίζει ότι «η Τουρκία μπλόκαρε το γαλλικό πλοίο», ενώ η ενημερωτική ιστοσελίδα Haber7 γράφει ότι «η κίνηση Ελλάδας και Ελληνοκυπρίων απέτυχε» και ότι η Άγκυρα έθεσε τελεσίγραφο. Και τα δύο μέσα παρουσιάζουν την ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών ως επιτυχημένη αποτροπή των ερευνών, χωρίς όμως να αναφέρουν κάποια ενδεχόμενη επιχειρησιακή παρέμβαση του τουρκικού Ναυτικού.
Αντίθετα, το κρατικό πρακτορείο Anadolu και η κρατική τηλεόραση TRT Haber περιορίζονται στην αναπαραγωγή της επίσημης τουρκικής ανακοίνωσης, χωρίς αναφορές σε στρατιωτικά σενάρια. Η αγγλόγλωσση Türkiye Today καταγράφει και την ελληνική θέση, επισημαίνοντας ότι οι αρμόδιες ελληνικές αρχές ολοκλήρωσαν τη διαδικασία αδειοδότησης έπειτα από αίτημα της Nexans.
Δηλώσεις Συρίγου
Πάντως, την εκτίμηση ότι η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου δεν θα οδηγήσει σε θερμό επεισόδιο με την Τουρκία διατύπωσε ο βουλευτής της ΝΔ Άγγελος Συρίγος, στέλνοντας μήνυμα ότι η Αθήνα έχει προετοιμαστεί για κάθε ενδεχόμενο τουρκικής αντίδρασης. «Για κάθε σενάριο υπάρχει μια απάντηση», ξεκαθάρισε, υπογραμμίζοντας ότι η Ελλάδα είναι έτοιμη να αντιδράσει «επί του πεδίου» εφόσον προκύψουν εμπόδια στην πόντιση του καλωδίου.
Ο Άγγελος Συρίγος, μιλώντας το πρωί της Πέμπτης (05.11.2026) στα Παραπολιτικά 90,1, εμφανίστηκε καθησυχαστικός ως προς το ενδεχόμενο στρατιωτικής έντασης με την Τουρκία, με αφορμή την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου. Ο καθηγητής Διεθνούς Δικαίου και Εξωτερικής Πολιτικής του Παντείου Πανεπιστημίου υποστήριξε ότι η Αθήνα έχει εξετάσει τα πιθανά σενάρια παρεμπόδισης του έργου, επιμένοντας πως η Κύπρος και η Ελλάδα μπορούν να προχωρήσουν στη διασύνδεση χωρίς να οδηγηθούν σε θερμό επεισόδιο.
Κληθείς να σχολιάσει τη δήλωση του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη περί επιχειρησιακής αντίδρασης σε περίπτωση παρεμπόδισης της πόντισης του καλωδίου, ο Άγγελος Συρίγος υπογράμμισε ότι η ελληνική πλευρά έχει προετοιμαστεί για διαφορετικά ενδεχόμενα. «Έχουμε λάβει υπόψη όλα τα πιθανά σενάρια που μπορεί να υπάρξει πρόβλημα από την Τουρκία και για κάθε σενάριο υπάρχει μια απάντηση», ανέφερε χαρακτηριστικά. Απέφυγε, πάντως, να εξειδικεύσει τη μορφή της ελληνικής αντίδρασης, επισημαίνοντας ότι αυτή θα εξαρτηθεί από τις συνθήκες που ενδεχομένως θα διαμορφωθούν.
Τα πέντε σενάρια
Τα σενάρια όταν το ερευνητικό φτάσει στην Κάσο: Το πρώτο σενάριο είναι η Τουρκία να αρκεστεί στις ανακοινώσεις και στις ναυτικές αναγγελίες, διατηρώντας τις αξιώσεις της χωρίς να εμποδίσει την πρόοδο των ερευνών. Σε αυτή την περίπτωση, η αντιπαράθεση θα παραμείνει κυρίως στο διπλωματικό επίπεδο.
Το δεύτερο είναι να υπάρξει παρουσία τουρκικού πλοίου και προειδοποιήσεις μέσω ασυρμάτου προς το ερευνητικό. Η Άγκυρα θα μπορούσε έτσι να επιχειρήσει να καταγράψει επιχειρησιακά την αμφισβήτησή της, ζητώντας διακοπή ή συντονισμό των εργασιών, χωρίς να προχωρήσει σε φυσική παρεμπόδιση.
Το τρίτο σενάριο περιλαμβάνει ανάπτυξη πολεμικών πλοίων ως επίδειξη ισχύος. Η παρουσία τους θα αύξανε την πίεση στο πλήρωμα, στον ανάδοχο και στις κυβερνήσεις, ακόμη και εάν το ερευνητικό συνέχιζε κανονικά την αποστολή του.
Το σοβαρότερο ενδεχόμενο είναι η προσπάθεια ουσιαστικής παρεμπόδισης, με κινήσεις που θα δυσχέραιναν ή θα καθιστούσαν επικίνδυνη τη συνέχιση των ερευνών. Τότε η υπόθεση θα περνούσε σε διαφορετικό επίπεδο, με αυξημένο κίνδυνο θερμού επεισοδίου. Η διαφορά ανάμεσα στην απλή παρακολούθηση, στην παρενόχληση και στην παρεμπόδιση θα κρίνει και το εύρος της ελληνικής αντίδρασης.
Η Αθήνα καλείται να συνδυάσει την προστασία της δραστηριότητας με την αποφυγή μιας ανεξέλεγκτης αντιπαράθεσης. Η ελληνική θέση παραμένει ότι δεν απαιτείται τουρκική άδεια για το έργο. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος έχει ξεκαθαρίσει ότι η Ελλάδα δεν υπέβαλε σχετικό αίτημα στην Άγκυρα. Στο πολιτικό επίπεδο, η προσπάθεια στρέφεται στην ανάδειξη του ευρωπαϊκού χαρακτήρα της διασύνδεσης και της ευθύνης που θα αναλάμβανε όποιος επιχειρούσε να την ανακόψει. Αυτό δεν καταργεί τον επιχειρησιακό κίνδυνο.
Την ίδια στιγμή, η Γαλλίδα πρέσβης βρέθηκε στο τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών σχετικά με τη δραστηριότητα του γαλλικού ερευνητικού πλοίου Abeille Marengo. Να σημειωθεί ότι την ύπαρξη διπλωματικών επαφών μεταξύ Γαλλίας και Τουρκίας, με αντικείμενο τις δραστηριότητες του γαλλικού πλοίου “Abeille Marengo” έχει επιβεβαιώσει τουρκική πηγή στην “Καθημερινή”.
Οι κινήσεις αυτές έχουν προκαλέσει συζητήσεις και ερωτήματα στα ελληνικά και τουρκικά μέσα ενημέρωσης σχετικά με τον ρόλο της Γαλλίας και τις ισορροπίες ανάμεσα σε Αθήνα, Παρίσι και Άγκυρα. Ενδεικτικό το πρωτοσέλιδο της “Δημοκρατίας” που μιλά για «προδοσία» στο θέμα του καλωδίου, ότι επί της ουσίας, η Ελλάδα πετάει το μπαλάκι στην Γαλλία, η οποία ενημερώνει για τις εργασίες του την Τουρκία, κάτι το οποίο αποτελεί το τέταρτο σενάριο. Πέμπτο σενάριο είναι η υποχώρηση να έχει έρθει από την πλευρά της Τουρκίας.
Το χρονικό
Προηγουμένως, σε πολύ αυστηρούς τόνους έσπευσαν να απαντήσουν ελληνικές διπλωματικές πηγές, στην ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, μέσω της οποίας η Άγκυρα αμφισβητεί τις NAVTEX που εξέδωσαν Ελλάδα και Κύπρος σχετικά με την έναρξη των ερευνών του γαλλικού σκάφους VB Abeille Marengo, στο πλαίσιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης των δύο χωρών. Την ίδια ώρα, τουρκικό drone με διακριτικό VATOZ17 πραγματοποιούσε πτήσεις επιτήρησης νότια της Καρπάθου, στην περιοχή από την οποία προβλέπεται να περάσει το υποθαλάσσιο καλώδιο.
«Οι εργασίες του γαλλικού ερευνητικού πλοίου VB Abeille Marengo, θα προχωρήσουν βάσει του επιχειρησιακού προγραμματισμού της εταιρείας, σε ελληνικά και κυπριακά χωρικά ύδατα και σε περιοχές ελληνικής και κυπριακής υφαλοκρηπίδας», τονίζουν με νόημα ελληνικές διπλωματικές πηγές απαντώντας στην προκλητική ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών. Οι ίδιες πηγές, προσθέτουν με νόημα πως «το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας είναι σαφές και δεν χωρεί διαφορετικών ερμηνειών».
Την ίδια ώρα, έντονη ήταν η δραστηριότητα τουρκικών drone στο βορειοανατολικό και νοτιοανατολικό Αιγαίο, με πτήσεις που εκτείνονται από την περιοχή της Κεσάνης έως την Κάρπαθο. Σύμφωνα με πληροφορίες, τουρκικό UAV, με διακριτικό VATOZ17, πετούσε νότια της Καρπάθου, πραγματοποιώντας επαναλαμβανόμενους κύκλους επιτήρησης στην περιοχή όπου πρόκειται να ποντιστεί το καλώδιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ.
Πληροφορίες αναφέρουν ότι πρόκειται για drone τύπου AKINCI ή ANKA, το οποίο απογειώθηκε από τη ναυτική βάση του Ντάλαμαν και εκτελεί αποστολή αποσαφήνισης της εικόνας επιφανείας, με σκοπό την παρακολούθηση της δραστηριότητας στη συγκεκριμένη θαλάσσια περιοχή. Το UAV εμφανίζεται να ενεργοποιεί και να απενεργοποιεί κατά διαστήματα τον πομπό εντοπισμού του, με αποτέλεσμα να μην είναι συνεχώς ορατό στα συστήματα παρακολούθησης πτήσεων. Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, είναι το τουρκικό drone που επιχειρεί πλησιέστερα στην περιοχή των προγραμματισμένων εργασιών.
Υπενθυμίζεται ότι χθες Παρασκευή η Άγκυρα μέσω του τουρκικού ΥΠΕΞ δήλωσε πως απαιτεί την υποβολή αιτήματος αδειοδότησης των ερευνών προς τις τουρκικές Αρχές για τις έρευνες που θα γίνουν σε περιοχές της «τουρκικής υφαλοκρηπίδας», σε όλη την Ανατολική Μεσόγειο δηλαδή.
Οι NAVTEX
Στην ανακοίνωσή του τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών αναφέρει: «Έγινε γνωστό ότι πλοίο υπό γαλλική σημαία αποπειράθηκε να πραγματοποιήσει θαλάσσιες επιστημονικές έρευνες χωρίς άδεια, με σκοπό την εγκατάσταση υποθαλάσσιου καλωδίου, εντός της υφαλοκρηπίδας μας, τα εξωτερικά όρια της οποίας γνωστοποιήσαμε στα Ηνωμένα Έθνη στις 18 Μαρτίου 2020. Οι μη εξουσιοδοτημένες αναγγελίες προς ναυτιλομένους που εκδόθηκαν για τον σκοπό αυτό από την Ελλάδα και την Ελληνοκυπριακή Διοίκηση της Νότιας Κύπρου [ενν. την Κυπριακή Δημοκρατία] ακυρώθηκαν από τη χώρα μας.
»Για το τμήμα των δραστηριοτήτων που σχεδιάζει να πραγματοποιήσει το εν λόγω πλοίο και το οποίο εμπίπτει στα όρια της υφαλοκρηπίδας μας, δεν έχει υποβληθεί στη χώρα μας αίτημα άδειας, σύμφωνα με τους εθιμικούς κανόνες του διεθνούς δικαίου της θάλασσας. Η αποφασιστικότητά μας να προστατεύσουμε τα κυριαρχικά μας δικαιώματα που απορρέουν από το διεθνές δίκαιο είναι απόλυτη και θα συνεχίσουμε να υιοθετούμε στην περιοχή μια προσέγγιση που βασίζεται στη συνεργασία, τον διάλογο και τον συντονισμό».
Το απόγευμα της Παρασκευής είχε δοθεί μια μικρή «μάχη» μεταξύ των ελληνικών και κυπριακών και αφετέρου των τουρκικών Αρχών με την έκδοση σειράς NAVTEX. Η ελληνική NAVTEX καλύπτει ολόκληρη τη διαδρομή πόντισης του καλωδίου μέχρι και την κυπριακή ΑΟΖ. Στο τμήμα των περιοχών βόρεια της Κρήτης, που περιλαμβάνουν και διεθνή ύδατα, έχουν ήδη πραγματοποιηθεί οι έρευνες, ακόμη και μετά το επεισόδιο της Κάσου. Το κύριο τμήμα των ερευνών που απομένει αφορά την περιοχή ανατολικά της Κάσου, μέχρι τα όρια της Κυπριακής ΑΟΖ. Είχε προηγηθεί τηλεφωνική επικοινωνία του ΥΠΕΞ Γ. Γεραπετρίτη με τον ομόλογό του της Κυπριακής Δημοκρατίας K. Κόμπο στο πλαίσιο του στενού συντονισμού των δύο χωρών.
Λίγη ώρα αργότερα, η Άγκυρα εξέδωσε αντι-NAVTEX με την οποία αμφισβητεί την ελληνική αναγγελία για το γαλλικό ερευνητικό πλοίο που θα πραγματοποιήσει εργασίες για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, ισχυριζόμενη ότι μέρος της περιοχής βρίσκεται εντός τουρκικής υφαλοκρηπίδας και απαιτώντας τη συγκατάθεσή της για τη διεξαγωγή των ερευνών.
Με την αντι-NAVTEX 1105/26, η Άγκυρα επαναφέρει στο τραπέζι την επιστολή που είχε αποστείλει στον ΟΗΕ στις 18 Μαρτίου 2020 (A/74/757), υποστηρίζοντας ότι τμήμα της περιοχής των ερευνών βρίσκεται εντός της υφαλοκρηπίδας που έχει μονομερώς δηλώσει.
Το επόμενο βήμα της τουρκικής αμφισβήτησης είναι ακόμη πιο χαρακτηριστικό. Η Άγκυρα ισχυρίζεται ότι δεν έχει χορηγήσει άδεια για τις συγκεκριμένες έρευνες, χαρακτηρίζει την ελληνική NAVTEX «μη εξουσιοδοτημένη» και αξιώνει όλες οι ερευνητικές δραστηριότητες σε θαλάσσιες περιοχές που θεωρεί ότι εμπίπτουν στη δικαιοδοσία της να συντονίζονται με τις τουρκικές αρχές.
https://slpress.gr/








