Την ανάγκη να υπάρξει πραγματική δυνατότητα επιλογής στην εκπαίδευση των παιδιών στα Πομακοχώρια της Ξάνθης, χωρίς την υποχρεωτικότητα της τουρκικής γλώσσας, αλλά με ταυτόχρονη μέριμνα για τη διατήρηση της μητρικής πομακικής, θέτει με δημόσια παρέμβασή του ο Ιρφάν Μεχμέτ Αλή.
Ο Ξανθιώτης Πομάκος, ο οποίος στο παρελθόν ήταν υποψήφιος βουλευτής με τους Ανεξάρτητους Έλληνες (ΑΝΕΛ), υπογραμμίζει την ιδιαιτερότητα της τοπικής κοινωνίας.
Όπως σημειώνει, η μουσουλμανική ιδιότητα των κατοίκων δεν συνεπάγεται την ταύτιση της μητρικής τους γλώσσας με την τουρκική, ούτε πρέπει η θρησκεία να συνδέεται με την τουρκική εθνική ταυτότητα.
Παράλληλα, καλεί την Πολιτεία να εξασφαλίσει στους γονείς της ορεινής περιοχής τη δυνατότητα επιλογής αμιγώς ελληνικού δημόσιου σχολείου, όπως ακριβώς συμβαίνει στον Δήμο Ξάνθης.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας παράλληλα με τη στήριξη της πομακικής συνιστά ουσιαστική πολυγλωσσία και σεβασμό στην ταυτότητα της περιοχής, χωρίς να καλλιεργεί τον διχασμό.
Αναλυτικά η ανάρτηση του Ιρφάν Μεχμέτ Αλή:
«Έχω κουραστεί να λέω το αυτονόητο. Στα Πομακοχώρια τα παιδιά μας χρειάζονται επιλογή. Η μητρική μας γλώσσα είναι τα Πομάκικα. Η πατρίδα μας είναι η Ελλάδα. Είμαστε Έλληνες Πομάκοι και μουσουλμάνοι στο θρήσκευμα. Το ότι είμαστε μουσουλμάνοι δεν σημαίνει ότι η μητρική μας γλώσσα είναι τα Τουρκικά ούτε ότι πρέπει να συνδέεται η θρησκεία μας με την τουρκική ταυτότητα. Πολλά παιδιά πηγαίνουν στο Δημοτικό έχοντας μάθει στο σπίτι κυρίως Πομάκικα. Είναι η πραγματικότητα μιας κοινωνίας που για γενιές μεγάλωσε με ανθρώπους που δεν γνώριζαν άλλη γλώσσα και πολλές φορές δεν πήγαν καν σχολείο. Γι αυτό η Πολιτεία πρέπει να δώσει πραγματικές επιλογές στους γονείς. Όποιος θέλει Τουρκικά, να τα επιλέξει.
Όποιος θέλει δημόσιο σχολείο χωρίς Τουρκικά, να μπορεί να το επιλέξει. Και μαζί με τα Ελληνικά, πρέπει να βρούμε τρόπο να μη χαθούν τα Πομάκικα.
Εγώ ως Πομάκος ξέρω τι πρέπει να κάνω για να μάθει το παιδί μου και αύριο το εγγόνι μου τη γλώσσα των παππούδων μας. Όμως με τις αποστάσεις και την ιδιαιτερότητα της περιοχής, πόσο μπορεί να αντέξει μια οικογένεια μόνη της να μάθει ελληνικά; Έξι μήνες; Έναν χρόνο; Και μετά;
Δεν ζητάμε να αφαιρεθεί κάτι από κανέναν. Ζητάμε επιλογή, σεβασμό και στήριξη της Πομακικής γλώσσας.
Τα παιδιά μας μπορούν να μάθουν Ελληνικά, Πομάκικα και, αν το επιλέξουν, Τουρκικά. Αυτό δεν είναι διχασμός. Είναι πραγματική πολυγλωσσία και σεβασμός στην ταυτότητά μας. Ζητάμε την επιλογή που έχουν και στον δήμο Ξάνθης που σωστά επιλέγουν οι περισσότεροι ομοθρησκοι μου το ελληνικό σχολείο».
Στρατηγός Hossein Mohebbi: Χτυπήσαμε το αμερικανικό αεροπλανοφόρο, το απωθήσαμε στα 500 χλμ από τις ιρανικές ακτές
Άλλο ένα εφιαλτικό βράδυ βιώνουν οι Ηνωμένες Πολιτείες στις 9 Σεπτεμβρίου εν μέσω επιχειρήσεων συνοδείας εμπορικών πλοίων στα Στενά του Hormuz, καθώς οι ιρανικές δυνάμεις φέρονται να εξαπέλυσαν ισχυρή επίθεση κατά του USS Washington με τον νέο αντιπλοϊκό πύραυλο Qassem Bassir, αποθώντας το αεροπλανοφόρο εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά από τις ιρανικές ακτές, όπως μεταδίδει το πρακτορείο Mehr στις 9/9. Μάλιστα, στον απόηχο των ιρανικών πληγμάτων όλα τα αμερικανικά πολεμικά πλοία, συμπεριλαμβανομένων αντιτορπιλικών και καταδρομικών έχουν απομακρυνθεί τουλάχιστον 400 χιλιόμετρα από τις ιρανικές ακτές, όπως αποκάλυψε ο Στρατηγός των Φρουρών της Επανάστασης Hossein Mohebbi.
Σύμφωνα με τα ιρανικά πρακτορεία, πριν από την επιχείρηση βρίσκονταν στον Περσικό Κόλπο περίπου 30 έως 40 αμερικανικά πολεμικά πλοία, ενώ πλέον «δεν παραμένει κανένα» στην περιοχή. Παράλληλα, οι Ιρανοί φέρονται να έχουν αλλάξει τη μεθοδολογία των πληγμάτων τους κατά αεροπλανοφόρων και καταδρομικών, αφού πλέον δεν εκτοξεύουν συμβατικούς αντιπλοϊκούς πυραύλους cruise, αλλά βαλλιστικούς πυραύλους εξοπλισμένους με αντιπλοϊκές κεφαλές. Μαζί με αυτούς, η Τεχεράνη επιστρατεύει και τον υπερηχητικό αντιπλοϊκό βαλλιστικό πύραυλο Qassem Bassir, ο οποίος χαρακτηρίζεται από την Τεχεράνη ως «δολοφόνος αεροπλανοφόρων», εναντίον αμερικανικής πυρηνοκίνητης ομάδας κρούσης αεροπλανοφόρου.
Στρατηγός Hossein Mohebbi: Χτυπήσαμε το αμερικανικό αεροπλανοφόρο, το απωθήσαμε στα 500 χλμ
Πιο συγκεκριμένα, το Ιράν ανακοίνωσε ότι πραγματοποίησε πλήγμα εναντίον αμερικανικού αεροπλανοφόρου από απόσταση περίπου 500 χιλιομέτρων, σύμφωνα με δηλώσεις εκπροσώπου των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC), στρατηγού Hossein Mohebbi. Όπως μετέδωσε το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Mehr, ο Mohebbi υποστήριξε ότι μετά την επιχείρηση με την ονομασία «Ραμαντάν» (Operation Ramadan), όλα τα αμερικανικά πολεμικά πλοία έχουν απομακρυνθεί τουλάχιστον 400 χιλιόμετρα από τις ιρανικές ακτές.
Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς του Ιράν, πριν από την επιχείρηση βρίσκονταν στον Περσικό Κόλπο περίπου 30 έως 40 αμερικανικά πολεμικά πλοία, ενώ πλέον «δεν παραμένει κανένα» στην περιοχή. Η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι η επιχείρηση απέδειξε την ικανότητά της να αρνείται την πρόσβαση ναυτικών δυνάμεων στην περιοχή και να πλήττει στόχους σε μεγάλες αποστάσεις, εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά από τις ακτές της. Παράλληλα, οι ιρανικές αρχές προειδοποίησαν ότι ενδέχεται να εξαπολύσουν νέα αιφνιδιαστική επίθεση, αφήνοντας να εννοηθεί ότι η συγκεκριμένη επιχείρηση αποτελεί μόνο το πρώτο στάδιο μιας ευρύτερης στρατιωτικής εκστρατείας.
Σοκ με το νέο δόγμα των Φρουρών: «Κάθε αμερικανικό πλήγμα θα απαντάται με... 20 ιρανικά»
Συνολικά, το Ιράν φέρεται να προετοιμάζει νέα μεγάλης κλίμακας κλιμάκωση, καθώς οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) διατυπώνουν μια νέα αρχή αντιποίνων, σύμφωνα με την οποία κάθε πλήγμα εναντίον ιρανικών στόχων θα απαντάται με πολλαπλάσια χτυπήματα κατά αμερικανικών στόχων. Σύμφωνα με ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης, το δόγμα που παρουσιάζεται από την Τεχεράνη προβλέπει ότι για κάθε δύο έως τρεις ιρανικούς στόχους που πλήττονται, θα ακολουθούν επιθέσεις εναντίον 20 αμερικανικών στόχων. Η προειδοποίηση έρχεται μετά τους ισχυρισμούς του Ιράν ότι εξαπέλυσε την πρώτη φάση μιας νέας επίθεσης, με περισσότερους από 35 βαλλιστικούς πυραύλους προς την Ιορδανία.
Παράλληλα, η ιρανική πλευρά υποστήριξε ότι πραγματοποίησε πλήγματα εναντίον 20 πλοίων στην περιοχή των Στενών του Hormuz, μεταξύ των οποίων, σύμφωνα με τους ίδιους ισχυρισμούς, περιλαμβάνονται δύο αμερικανικά πολεμικά πλοία, οκτώ πετρελαιοφόρα και δέκα ακόμη σκάφη. Το Ιράν ανέφερε επίσης επιθέσεις κατά αμερικανικών θέσεων στην Ιορδανία, καθώς και εναντίον δύο αμερικανικών αντιτορπιλικών. Ο εκπρόσωπος των Φρουρών της Επανάστασης, ταξίαρχος Hossein Mohebbi, δήλωσε ότι η Τεχεράνη θα συνεχίσει να κλιμακώνει τις επιχειρήσεις της, έως ότου ικανοποιηθούν οι όροι που έχει θέσει για την αποκλιμάκωση της έντασης. Με τη νέα αυτή τοποθέτηση, το Ιράν επιχειρεί να εισαγάγει έναν αριθμητικό κανόνα στο δόγμα των αντιποίνων του, προειδοποιώντας ότι κάθε νέα αμερικανική επίθεση θα μπορούσε να προκαλέσει απάντηση σχεδιασμένη να πολλαπλασιάσει το κόστος της σύγκρουσης σε ολόκληρη την περιοχή.
Το Ιράν σαρώνει τα αμερικανικά πλοία με τον «φονιά των αεροπλανοφόρων» Qassem Bassir
Για πρώτη φορά, σύμφωνα με ιρανικές πηγές που επικαλούνται γνώση της κατάστασης, το Ιράν χρησιμοποίησε απευθείας τον υπερηχητικό αντιπλοϊκό βαλλιστικό πύραυλο Qassem Bassir, ο οποίος χαρακτηρίζεται από την Τεχεράνη ως «δολοφόνος αεροπλανοφόρων», εναντίον αμερικανικής πυρηνοκίνητης ομάδας κρούσης αεροπλανοφόρου. Ο πύραυλος φέρεται να είχε ως στόχο το αμερικανικό αεροπλανοφόρο USS George Washington και ένα συνοδευτικό αντιτορπιλικό, σύμφωνα με τις ίδιες ιρανικές πηγές. Κατά τις αναφορές, ο Qassem Bassir μπορεί να αναπτύξει ταχύτητα Mach 5 έως Mach 8 κατά την τελική φάση της πτήσης του και χρησιμοποιεί σύστημα οπτικής/ηλεκτροοπτικής καθοδήγησης, γεγονός που — σύμφωνα με τους ισχυρισμούς — καθιστά την αναχαίτισή του ιδιαίτερα δύσκολη.
Η εξέλιξη αυτή χαρακτηρίζεται ως σημαντική κλιμάκωση της σύγκρουσης, καθώς το Ιράν εμφανίζεται να δείχνει πρόθεση να στοχεύσει άμεσα αμερικανικές ναυτικές ομάδες κρούσης με προηγμένα αντιπλοϊκά βαλλιστικά όπλα. Ιρανική πηγή προειδοποίησε ότι η Τεχεράνη ενδέχεται να κλιμακώσει περαιτέρω τις επιχειρήσεις της με στόχο τη διάσπαση του αποκλεισμού, υποδηλώνοντας ότι η επίθεση εναντίον της αμερικανικής ναυτικής δύναμης μπορεί να αποτελεί μόνο την αρχή μιας ευρύτερης εκστρατείας κατά αμερικανικών ναυτικών δυνάμεων.
Κάτι άλλαξε στα πλήγματα των Ιρανών στο Hormuz - Εξαπολύουν βαλλιστικούς με αντιπλοϊκές κεφαλές
Σημειωτέον ότι το απόγευμα της 4ης Σεπτεμβρίου, δύο πύραυλοι εκτοξεύθηκαν από το Ιράν με κατεύθυνση προς τα Στενά του Hormuz, όπως μεταδίδει το Sprinter X στις 4 Σεπτεμβρίου. Με βάση την τροχιά τους, δεν πρόκειται για συμβατικούς αντιπλοϊκούς πυραύλους cruise, αλλά για βαλλιστικούς πυραύλους εξοπλισμένους με αντιπλοϊκές κεφαλές.
Αυτό θα μπορούσε να υποδηλώνει ότι το Ιράν επιχειρεί, για πρώτη φορά, να πλήξει σταθερές εγκαταστάσεις μεταφοράς πετρελαίου από πλοίο σε πλοίο (Ship-to-Ship Transfer - STS), με στόχο να διαταράξει το προνόμιο ως προς το εμπόριο πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ και του Περσικού Κόλπου εν συνόλω.
Νόμιμο το δικαίωμα μας να αμυνθούμε στον αμερικανικό ναυτικό αποκλεισμό
Το Ιράν θεωρεί ότι οι «αμυντικές» του ενέργειες είναι «απολύτως νόμιμες», συμπεριλαμβανομένων των πληγμάτων κατά αμερικανικών στρατιωτικών βάσεων στη Μέση Ανατολή, υποστήριξε ο Esmaeil Baghaei. «Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν βρίσκεται σε κατάσταση νόμιμης αυτοάμυνας και υπεράσπισης των εθνικών της συμφερόντων λόγω της συνέχισης του ναυτικού αποκλεισμού και του πλήρους κλίμακας οικονομικού πολέμου», ανέφερε ο Baghaei επισημαίνοντας ότι η Τεχεράνη θεωρεί τις ενέργειές της νόμιμες «στο πλαίσιο του εγγενούς δικαιώματος στην αυτοάμυνα βάσει του Άρθρου 51 του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών».
«Η προσφυγή των Ηνωμένων Πολιτειών σε επιθέσεις εναντίον αμάχων και στη δολοφονία παιδιών, σε μια προσπάθεια να ασκήσουν πίεση στην Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν, ακυρώνει πλήρως τους ισχυρισμούς τους», πρόσθεσε ο Ιρανός αξιωματούχος.
Η κυκλοφορία του κινεζικού μοντέλου τεχνητής νοημοσύνης DeepSeek δεν συγκλόνισε απλώς τη Wall Street. Αποκάλυψε μια βαθύτερη, πιο ανησυχητική πραγματικότητα: οι Ηνωμένες Πολιτείες, που αυτοανακηρυγμένοι ηγέτης στην τεχνολογική καινοτομία, μπορεί να έχουν χτίσει την κυριαρχία τους σε μια βάση υπερηφάνειας και λογοκρισίας παρά σε μια γνήσια μηχανική δεξιοτεχνία. Όταν μια κινεζική νεοσύστατη επιχείρηση κατάφερε να επιτύχει απόδοση τεχνητής νοημοσύνης πρωτοποριακού επιπέδου με ένα κλάσμα των υπολογιστικών πόρων και ένα απλό, αρχείο προς λήψη που «δεν εκτελείται» και επομένως δεν μπορεί να κατασκοπεύσει, η αμερικανική απάντηση δεν ήταν μετρημένη εμπιστοσύνη. Ήταν μια καταρράκτη πανικού, αναταραχής στην χρηματιστηριακή αγορά, μιας συντονισμένης κυβερνοεπίθεσης εναντίον της ξένης πλατφόρμας και ενός νέου γύρου κατηγοριών από τις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών που ισχυρίζονταν κλοπή βιομηχανικής κλίμακας. Αυτή η ακολουθία αποκαλύπτει ένα ανησυχητικό μοτίβο: μια αυτοκρατορία τόσο συνηθισμένη στην αδιαμφισβήτητη υπεροχή που έχει χάσει την ικανότητα για στρατηγικό ανταγωνισμό, καταφεύγοντας αντ' αυτού σε εκστρατείες δυσφήμισης και ελαφρώς συγκαλυμμένες προστατευτικές επιθέσεις που αντικατοπτρίζουν το εγχειρίδιο που χρησιμοποιείται εναντίον πολιτικών διαφωνούντων, καταγγελτών και ομοιοπαθητικής ιατρικής.
Βασικά σημεία:
Οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών κατηγόρησαν τους Κινέζους προγραμματιστές τεχνητής νοημοσύνης για παράνομη «απόσταξη» αμερικανικών μοντέλων από μοντέλα των συνόρων των ΗΠΑ.
Το Υπουργείο Εξωτερικών της Κίνας και αξιωματούχοι της πρεσβείας απέρριψαν τις κατηγορίες ως πολιτικά υποκινούμενες συκοφαντικές δηλώσεις.
Το DeepSeek πέτυχε τεχνική πρόοδο με ελάχιστο υλικό, αμφισβητώντας την αφήγηση της ανωτερότητας της αμερικανικής τεχνητής νοημοσύνης.
Τα στοιχεία υποδηλώνουν ότι ο σχεδιασμός του DeepSeek είναι ένα απλό αρχείο βάσης δεδομένων που απαιτεί δυτικό λογισμικό για να εκτελεστεί.
Η αντίδραση πανικού περιελάμβανε κατάρρευση μετοχών και φαινομενική κυβερνοεπίθεση σε διακομιστές DeepSeek.
Η συζήτηση εγείρει ερωτήματα σχετικά με την ελευθερία του λόγου, τον τεχνολογικό ανταγωνισμό και το μέλλον της παγκόσμιας καινοτομίας.
Το τέχνασμα της απόσταξης: Μια βολική δικαιολογία για χαμένη ευκαιρία
Την Τρίτη, το Ομοσπονδιακό Γραφείο Ερευνών, η Εθνική Υπηρεσία Ασφαλείας και η Υπηρεσία Κυβερνοασφάλειας και Ασφάλειας Υποδομών εξέδωσαν κοινή ανακοίνωση για την κυβερνοασφάλεια, κατηγορώντας εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης με έδρα την Κίνα, όπως οι DeepSeek, Alibaba, Moonshot AI, MiniMax, StepFun και Z.AI, ότι εμπλέκονται σε «επιθετικές, κακόβουλες και στοχευμένες δραστηριότητες απόσταξης σε βιομηχανική κλίμακα» που εξάγουν «περιορισμένες ιδιόκτητες λειτουργίες και δυνατότητες μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης στα σύνορα των ΗΠΑ». Οι υπηρεσίες ισχυρίζονται ότι από τα τέλη του 2024, αυτές οι εταιρείες έχουν εξαγάγει δισεκατομμύρια tokens από μοντέλα όπως το Claude της Anthropic, το GPT της OpenAI, το Gemini της Google και το Grok της SpaceXAI, δρομολογώντας αιτήματα μέσω πολλαπλών διαδρομών για να παρακάμψουν γεωγραφικούς περιορισμούς και να παραβιάσουν τους όρους παροχής υπηρεσιών.
Η χρονική στιγμή είναι ενδεικτική. Αυτή η κατηγορία δεν έρχεται μετά από μια αποτυχία των κινεζικών υπηρεσιών πληροφοριών, αλλά αμέσως μετά την επίδειξη του DeepSeek ότι ένα λιτό, αποτελεσματικό μοντέλο θα μπορούσε να ανταγωνιστεί τα αμερικανικά συστήματα που καταναλώνουν πόρους. Η μέθοδος επίθεσης περιγράφεται ως «απόσταξη», μια νόμιμη και ευρέως χρησιμοποιούμενη ερευνητική τεχνική όπου ένα μικρότερο, λιγότερο ικανό μοντέλο εκπαιδεύεται σε αποτελέσματα από ένα μεγαλύτερο, πιο αποτελεσματικό. Ενώ οι υπηρεσίες πληροφοριών ισχυρίζονται ότι αυτό συνιστά μη εξουσιοδοτημένη εξαγωγή, η πραγματικότητα είναι ότι τα μοντέλα αιχμής έχουν σχεδιαστεί για να αλληλεπιδρούν με τους χρήστες και κάθε αλληλεπίδραση παράγει αποτελέσματα που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για εκπαίδευση. Οι ίδιες οι αμερικανικές εταιρείες έχουν διαθέσει ανοιχτά τα API τους ακριβώς για αυτόν τον σκοπό.
Στο Πεκίνο, ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών, Μάο Νινγκ, δήλωσε σε τακτική συνέντευξη Τύπου ότι «η ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης στην Κίνα είναι αποτέλεσμα υψηλού επιπέδου τεχνολογικής αυτοδυναμίας και ισχύος», προσθέτοντας ότι και τα δύο έθνη θα πρέπει «να ενισχύσουν τη συνεργασία τους για την προώθηση της ανάπτυξης της Τεχνητής Νοημοσύνης που είναι ανοιχτή, χωρίς αποκλεισμούς, καθολικά ωφέλιμη και προσανατολισμένη στο κοινό καλό». Ο Λιου Τσανγκ, εκπρόσωπος της κινεζικής πρεσβείας στην Ουάσινγκτον, χαρακτήρισε τις κατηγορίες «σκόπιμη επίθεση στην ανάπτυξη και την πρόοδο της Κίνας στον κλάδο της Τεχνητής Νοημοσύνης», δηλώνοντας ότι η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης στην Κίνα «βασίζεται στην ενίσχυση της αυτοδυναμίας και των επιστημονικών και τεχνολογικών δυνατοτήτων της χώρας».
Το κούφιο στέμμα: Όταν ο αυτοκράτορας δεν έχει ρούχα
Η βαθύτερη ιστορία, ωστόσο, δεν αφορά κατηγορίες, αλλά την συστημική αδυναμία που αυτές οι κατηγορίες έχουν σχεδιαστεί για να αποκρύψουν. Όταν ένας χρήστης κατεβάζει το DeepSeek, το αρχείο είναι σε μια μη προστατευμένη μορφή GGUF, μια συλλογή αριθμητικών βαρών που αντιπροσωπεύουν γλώσσα χωρίς εκτελέσιμο κώδικα. Για να εκτελέσει κανείς το μοντέλο, χρειάζεται επιπλέον λογισμικό που αναπτύχθηκε κυρίως στις Ηνωμένες Πολιτείες ή τη Δυτική Ευρώπη, όπως το Ollama ή το LM Studio. Αυτό το απλό τεχνικό γεγονός υπονομεύει ολόκληρη την αφήγηση περί κλοπής μυστικών από την Κίνα ή την τοποθέτηση λογισμικού υποκλοπής spyware σε αμερικανικό υλικό. Αντίθετα, υποδεικνύει μια πιο απλή εξήγηση: Οι Κινέζοι μηχανικοί, επωφελούμενοι από ένα υψηλότερο ετήσιο ποσοστό αποφοίτησης για τους εργαζόμενους στην επιστήμη και την τεχνολογία από ό,τι οι Ηνωμένες Πολιτείες, κατασκεύασαν ένα ανταγωνιστικό προϊόν χρησιμοποιώντας ανοιχτά διαθέσιμες τεχνικές και φθηνότερο υλικό.
Ο Υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ δήλωσε σε εκδήλωση στο Πανεπιστήμιο Southern Methodist ότι «οι Κινέζοι αποστάζουν τα μοντέλα μας και δεν μπορούν ποτέ να μας προλάβουν». Ωστόσο, η ιστορία δείχνει το αντίθετο. Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν ιστορικό απόρριψης της ξένης καινοτομίας ως απάτης, όπως παρατηρήθηκε με την ψυχρή σύντηξη, που τώρα ονομάζεται Πυρηνικές Αντιδράσεις Χαμηλής Ενέργειας, η οποία χλευάστηκε από το αμερικανικό επιστημονικό κατεστημένο. Παρά τις εκατοντάδες αναπαραστάσεις από εργαστήρια παγκοσμίως, η έρευνα έχει προχωρήσει πιο ενεργά στη Ρωσία και την Ιαπωνία. Ομοίως, η πρόσφατη ανακάλυψη υπεραγωγών σε θερμοκρασία δωματίου, γνωστών ως LK 99, χαρακτηρίστηκε απάτη από το Nature υπό την πίεση που χαρακτηρίζουν οι επικριτές από μια «επιστημονική μαφία». Η Νότια Κορέα συνέχισε να αναπαράγει και να δημοσιεύει ευρήματα.
Το μοτίβο υποδηλώνει μια δομική αντίσταση εντός των αμερικανικών ιδρυμάτων στην αναγνώριση ανταγωνιστικών καινοτομιών εκτός της καθιερωμένης τάξης. Όταν μια μικρή ομάδα Κινέζων προγραμματιστών επιτυγχάνει κάτι που η Silicon Valley είπε ότι απαιτούσε δισεκατομμύρια δολάρια και χρόνια ανάπτυξης τσιπ, η απάντηση δεν είναι να γιορτάσουμε την ανθρώπινη πρόοδο αλλά να επιτεθούμε στον αγγελιοφόρο. Η κυβερνοεπίθεση κατά του DeepSeek μετά την κατάρρευση του χρηματιστηρίου τη Δευτέρα φάνηκε να είναι σε βολικό χρόνο για να δυσφημίσει την πλατφόρμα, ακόμη και όταν Αμερικανοί αξιωματούχοι ισχυρίστηκαν ότι οι Κινέζοι προγραμματιστές ήταν οι επιτιθέμενοι.
Σαφή προειδοποίηση ότι η τουρκική πίεση στο Αιγαίο δεν αποτελεί μια παροδική έξαρση, αλλά μέρος της σταθερής αναθεωρητικής στρατηγικής της Άγκυρας, απηύθυνε ο καθηγητής Οικονομικής Γεωγραφίας και Γεωπολιτικής Θεωρίας Ιωάννης Μάζης, κατά την παρέμβασή του στην τηλεόραση της «Ναυτεμπορικής».Ο καθηγητής εκτίμησε ότι η Τουρκία ουδέποτε μετέβαλε τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνεται τη «μοιρασιά» του Αιγαίου και της νοτιοανατολικής Μεσογείου. Το ίδιο, όπως τόνισε, ισχύει και για τον ρόλο που διεκδικεί στη νέα γεωπολιτική πραγματικότητα, σε έναν ευρύ χώρο που εκτείνεται από την Κεντρική Ασία έως την Αφρική και τη Μέση Ανατολή.
Κατά τον Ιωάννη Μάζη, η Αθήνα πέρασε τα προηγούμενα χρόνια μέσα από ένα «κλίμα αυταπατών», θεωρώντας ότι η υποτονική διαχείριση των ελληνοτουρκικών σχέσεων και η πολιτική του κατευνασμού θα μπορούσαν να εξασφαλίσουν ηρεμία.
«Ο κατευνασμός είναι εκείνος που σε φέρνει στα πρόθυρα του πολέμου ή και στον ίδιο τον πόλεμο, όχι η αποτροπή», υπογράμμισε, διατυπώνοντας αιχμηρή κριτική για τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίστηκαν οι διαδοχικές τουρκικές προκλήσεις.
«Χάθηκαν ευκαιρίες αποφασιστικής απάντησης»
Ο καθηγητής αναφέρθηκε ειδικότερα στη «Γαλάζια Πατρίδα», στο τουρκολιβυκό μνημόνιο, στα επεισόδια γύρω από την Κάσο και στην υπόθεση των θαλάσσιων πάρκων. Υποστήριξε ότι, εάν η Ελλάδα είχε απαντήσει με μεγαλύτερη αποφασιστικότητα τα τελευταία χρόνια, όπως έπραξε κατά την κρίση του Αυγούστου του 2020, η Άγκυρα θα είχε αντιληφθεί εγκαίρως τα όρια της ελληνικής ανοχής.
Ιδιαίτερα επικριτικός εμφανίστηκε για τον σχεδιασμό των θαλάσσιων πάρκων. Σημείωσε ότι, μολονότι ο ευρωπαϊκός σχεδιασμός ευθυγραμμίζεται με τον λεγόμενο «χάρτη της Σεβίλλης», η ελληνική πλευρά περιορίστηκε στα έξι ναυτικά μίλια και, όπως υποστήριξε, μετέβαλε ακόμη και τη χωροθέτηση για να μην προκαλέσει την αντίδραση της Τουρκίας.
Παρά ταύτα, πρόσθεσε, η Άγκυρα αντέδρασε εκ νέου, προβάλλοντας αξιώσεις περί «αμφισβητούμενων» νησίδων. Ο Ιωάννης Μάζης επικαλέστηκε στο σημείο αυτό τις πρόνοιες της Συνθήκης της Λωζάννης για τα νησιά που βρίσκονται πέραν των τριών ναυτικών μιλίων από τις τουρκικές ακτές, καταλογίζοντας στην ελληνική πλευρά αδικαιολόγητη αυτοσυγκράτηση.
Η επίσκεψη Καλίν και το εκλογικό σενάριο
Στη συνέχεια ο καθηγητής παρουσίασε μία δεύτερη ανάγνωση της τουρκικής κινητικότητας, την οποία χαρακτήρισε ο ίδιος υποθετική, σημειώνοντας ότι θα μπορούσε να θεωρηθεί ακόμη και «θεωρία συνωμοσίας».
Έθεσε, ειδικότερα, το ερώτημα ποιος ήταν ο πραγματικός λόγος της επίσκεψης του διοικητή της ΜΙΤ, Ιμπραήμ Καλίν, στην Αθήνα. Όπως παρατήρησε, για να πραγματοποιηθεί μια τέτοια μετάβαση θα πρέπει να υπήρχε κάτι που δεν μπορούσε να διευθετηθεί τηλεφωνικά.
Συνέδεσε αυτή την εξέλιξη με τον εκλογικό σχεδιασμό του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Σύμφωνα με την ανάλυσή του, ο Τούρκος πρόεδρος, εφόσον επιδιώξει νέα υποψηφιότητα, θα χρειαστεί πρόωρες εκλογές πριν από την κανονική εκλογική αναμέτρηση του Μαΐου του 2028.
Για να περάσει σχετική απόφαση από την τουρκική Εθνοσυνέλευση απαιτούνται 360 ψήφοι επί συνόλου 600, ενώ, όπως ανέφερε, το κυβερνητικό μπλοκ διαθέτει 328 έδρες και χρειάζεται ακόμη 32 ψήφους από την αντιπολίτευση.
Κατά την εκτίμησή του, μια κατάσταση έκτακτης ανάγκης ή ένα γεγονός που θα παρουσιαζόταν ως απειλή για τα εθνικά συμφέροντα της Τουρκίας θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για τη συγκέντρωση αυτών των ψήφων και τη νομιμοποίηση μιας πρόωρης προσφυγής στις κάλπες ενώπιον της διεθνούς κοινότητας.
Ο Ιωάννης Μάζης άφησε παράλληλα να εννοηθεί ότι μια ελεγχόμενη ένταση στο Αιγαίο δεν θα ήταν κατ’ ανάγκην πολιτικά επιζήμια ούτε για την ελληνική κυβέρνηση, επιμένοντας πάντως ότι πρόκειται για υπόθεση εργασίας και όχι για αποδεδειγμένη συνεννόηση.
«Το μπαλάκι βρίσκεται στην ελληνική κυβέρνηση»
Ερωτηθείς για τις εξελίξεις των επόμενων μηνών, ο καθηγητής δήλωσε ότι αναμένει κλιμάκωση της έντασης, αλλά μέχρι ενός ορισμένου σημείου. Το πού θα τεθεί αυτό το όριο, όπως είπε, εξαρτάται πλέον από την αντίδραση της ελληνικής κυβέρνησης.
«Αν η ελληνική κυβέρνηση υποχωρήσει, η Τουρκία θα έχει κάνει θαυμάσια τη δουλειά της χωρίς να πέσει ούτε μία σφαίρα», προειδοποίησε.
Στην αντίθετη περίπτωση, εάν δηλαδή η Αθήνα αρνηθεί να υποχωρήσει, εκτίμησε ότι οι δύο χώρες θα εισέλθουν σε έναν κύκλο σταδιακής κλιμάκωσης. Σύμφωνα με τον ίδιο, αυτή η διαδικασία δεν θα εκδηλωθεί κατ’ ανάγκην άμεσα, αλλά θα αναπτυχθεί σε βάθος χρόνου, ώστε να υπηρετήσει τον πολιτικό και εκλογικό σχεδιασμό της τουρκικής ηγεσίας.
Το κεντρικό μήνυμα της παρέμβασής του ήταν σαφές: η Τουρκία επιδιώκει να αποσπάσει ελληνικές υποχωρήσεις μέσω της πίεσης και της απειλής, χωρίς να χρειαστεί να οδηγηθεί σε πολεμική σύγκρουση. Για τον Ιωάννη Μάζη, η απάντηση δεν βρίσκεται στην παράταση του κατευνασμού, αλλά στην αποκατάσταση μιας αξιόπιστης και αποφασιστικής αποτροπής.
Ο Δομοκός μετατρέπεται σταδιακά σε έναν από τους μεγαλύτερους ενεργειακούς κόμβους της χώρας, με φωτοβολταϊκά έργα που θα ξεπεράσουν συνολικά τα 2 GW μέχρι το 2027.
Τίποτα από όσα έχουν αδειοδοτηθεί εκεί δεν παραβιάζει κάποιον νόμο. Το ερώτημα που μένει είναι διαφορετικό: είναι αυτή η κλίμακα ανάπτυξης βιώσιμη, για το τοπίο, για το δίκτυο, και κυρίως για τη γεωργία που κάποτε έτρεφε την περιοχή;
Γιατί έγινε όλο αυτό στον Δομοκό
Ο Δομοκός δεν είναι τυχαία στο επίκεντρο. Η ηλιοφάνεια, οι μεγάλες διαθέσιμες εκτάσεις με χαμηλό κόστος απόκτησης και οι ήδη υπάρχουσες υποδομές ηλεκτρικής ενέργειας τον έκαναν ιδανικό στόχο για επενδυτές ΑΠΕ. Μαζί με τον γειτονικό Δήμο Φαρσάλων, συγκεντρώνει από τις μεγαλύτερες πυκνότητες αδειοδοτημένων φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων στη χώρα. Στην περιοχή δεν υπάρχει σχεδόν καμία βιομηχανική δραστηριότητα που να δικαιολογεί τόση παραγωγή ρεύματος επιτόπου, το ρεύμα παράγεται εκεί για να μεταφερθεί αλλού.
Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ενέκρινε πρόσφατα την άδεια εγκατάστασης για φωτοβολταϊκό σταθμό ισχύος 251,9 MW στη θέση «Λόγγος» του Δήμου Δομοκού. Το έργο εντάσσεται στο επενδυτικό σχέδιο «Φαέθων», συνολικού προϋπολογισμού 490,5 εκατομμυρίων ευρώ, το οποίο έχει υπαχθεί στο καθεστώς των Στρατηγικών Επενδύσεων.
Ο σταθμός θα διαθέτει 475.272 μονοκρυσταλλικά πλαίσια της Jinko και θα ενσωματώνει σύστημα θερμικής αποθήκευσης με τηγμένο άλας αντί για μπαταρίες λιθίου: δύο δεξαμενές συνολικού όγκου 1.500 κυβικών μέτρων, θερμαντήρες που ανεβάζουν τη θερμοκρασία του άλατος έως τους 550°C, και ατμοστρόβιλο 11 MW που μετατρέπει την αποθηκευμένη θερμότητα ξανά σε ρεύμα όταν χρειάζεται. Η εγκατεστημένη θερμική χωρητικότητα φτάνει τα 250 MWh, με ωφέλιμη απόδοση 90 MWh.
Το έργο αναπτύσσεται από κοινοπραξία στην οποία συμμετέχουν ο Όμιλος Τσάκου μέσω της «Ενέργεια Υπερίωνας», η γερμανική Altus και η Metlen, η οποία απέκτησε το 40% της εταιρείας ειδικού σκοπού και ανέλαβε την κατασκευή και την εμπορική διαχείριση. Το «Φαέθων», μαζί με την αντίστοιχη επένδυση «Σέλι», έχει λάβει έγκριση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για κρατική ενίσχυση συνολικού ύψους 1 δισεκατομμυρίου ευρώ.
Δεν είναι το μόνο μεγάλο έργο στην περιοχή. Πάρκα άνω των 250 MWp βρίσκονται σε εξέλιξη ή σε φάση αδειοδότησης σε θέσεις όπως «Γερακλί» και «Βούζι», ενώ ένα ακόμη έργο 333 MWp έχει ήδη λάβει άδεια παραγωγής. Μόνο τα μεγαλύτερα από αυτά τα έργα προσθέτουν πάνω από 1,6 GWp, με δεκάδες μικρότερα να ακολουθούν.
Το νέο νομοθετικό πλαίσιο, και γιατί δεν αγγίζει τον Δομοκό
Μέχρι και χθες, δεν υπήρχε στην ελληνική νομοθεσία κανένα θεσμοθετημένο ανώτατο ποσοστό κάλυψης γης από φωτοβολταϊκά ανά περιοχή. Το προηγούμενο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ χρονολογούνταν από το 2008 και δεν προέβλεπε τέτοιο όριο.
Αυτό σημαίνει ότι όλα τα έργα που αδειοδοτήθηκαν στον Δομοκό τα τελευταία χρόνια, όσο μεγάλη κι αν είναι η συνολική τους έκταση, ακολούθησαν την υπάρχουσα διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης χωρίς να παραβιάζουν κάποιο συγκεκριμένο ποσοστό, γιατί κανένα τέτοιο ποσοστό δεν υπήρχε.
Αυτό το κενό επιχείρησαν να το εκμεταλλευτούν νομικά όσοι αντιδρούν, στηριζόμενοι σε άλλα επιχειρήματα: στοιχεία κορεσμού δικτύου από ΔΕΔΔΗΕ και ΑΔΜΗΕ, ιδιοκτησιακές διαφορές, περιβαλλοντικές παραμέτρους συγκεκριμένων θέσεων.
Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι η υπόθεση της Μακρυρράχης, όπου κάτοικοι και ο τοπικός Συνεταιρισμός προσέφυγαν στη δικαιοσύνη ενάντια σε φωτοβολταϊκό πάρκο 106,92 MW σε έκταση 1.600 στρεμμάτων, μόλις 600 μέτρα από τα τελευταία σπίτια του οικισμού, επικαλούμενοι κυρίως ζητήματα ιδιοκτησίας της γης και περιβαλλοντικές παραλείψεις, όχι παραβίαση κάποιου ορίου κάλυψης.
Το καλοκαίρι του 2025 δικαιώθηκαν προσωρινά σε ασφαλιστικά μέτρα, δείχνοντας ότι υπήρχαν πραγματικές διαδικαστικές παρατυπίες σε συγκεκριμένα έργα, όχι όμως ότι η συνολική έκταση των φωτοβολταϊκών στον Δομοκό παρανομούσε καθαυτή.
Το πλαίσιο που θα βοηθούσε ήρθε αργά
Μέσα στον Αύγουστο του 2026, τέθηκε επιτέλους σε ισχύ το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ, το πρώτο που επικαιροποιεί το πλαίσιο του 2008. Θεσπίζει, για πρώτη φορά, ανώτατο όριο κάλυψης γης από νέα φωτοβολταϊκά στο 1,5% της έκτασης ανά Περιφερειακή Ενότητα. Αν είχε ισχύσει νωρίτερα, θα μπορούσε ενδεχομένως να είχε φρενάρει τη συγκέντρωση έργων γύρω από τον Δομοκό.
Ήρθε όμως πολύ αργά για να έχει τέτοια επίδραση. Ο νέος περιορισμός αφορά αποκλειστικά έργα που δεν έχουν ήδη περιβαλλοντική αδειοδότηση. Όσα λειτουργούν ήδη ή έχουν λάβει άδεια ή έγκριση τυπικής πληρότητας πριν τη δημοσίευσή του, όπως το «Φαέθων» και τα υπόλοιπα μεγάλα έργα του Δομοκού, συνεχίζουν να διέπονται από το παλιό, χωρίς όριο, καθεστώς.
Η ίδια η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας είχε επιχειρήσει να αλλάξει αυτό ακριβώς το σημείο: στις 18 Ιουνίου 2026, το Περιφερειακό Συμβούλιο γνωμοδότησε σχεδόν ομόφωνα αρνητικά επί του τότε σχεδίου, ζητώντας να αναγνωριστεί η Στερεά ως «υπερκορεσμένη» και να συνυπολογιστούν στο 1,5% και οι ήδη εγκατεστημένες μονάδες, όχι μόνο οι νέες. Στη συνεδρίαση εκείνη μίλησε και εκπρόσωπος του Συντονιστικού Μακρυρράχης Δομοκού. Το αίτημα αυτό δεν υιοθετήθηκε στην τελική μορφή του πλαισίου. Το ΥΠΕΝ προχώρησε με μια ρύθμιση που αφήνει ανέγγιχτο ακριβώς το πρόβλημα που περιέγραφε η Περιφέρεια.
Πόσο μεγάλη είναι στην πραγματικότητα η κάλυψη;
Κανείς δεν δημοσιεύει επίσημα τι ποσοστό της γης του Δομοκού καλύπτεται σήμερα από φωτοβολταϊκά. Ούτε ο ΔΕΔΔΗΕ ούτε ο ΑΔΜΗΕ δίνουν συγκεντρωτικά στοιχεία κάλυψης ανά δήμο, παρότι θα έπρεπε, κάτι που είναι άλλωστε και μέρος της καταγγελίας των κατοίκων.
Μπορούμε όμως να κάνουμε έναν χοντρικό υπολογισμό.
Ο Δήμος Δομοκού έχει συνολική έκταση 694.970 στρεμμάτων. Τα ήδη αδειοδοτημένα μεγάλα έργα της περιοχής αθροίζουν πάνω από 1,6 GWp, με στόχο να φτάσουν τα 2 GW μέχρι το 2027. Με τυπική αναλογία περίπου 15 έως 20 στρεμμάτων ανά MW για επίγεια φωτοβολταϊκά, αυτό μεταφράζεται σε περίπου 24.000 έως 40.000 στρέμματα καλυμμένης γης.
Αν το μεγαλύτερο μέρος αυτής της έκτασης βρίσκεται, όπως φαίνεται, μέσα στα όρια του ίδιου του δήμου, το πραγματικό ποσοστό κάλυψης διαμορφώνεται περίπου στο 3,5% έως 6% της συνολικής έκτασής του.
Αυτό είναι δύο έως τέσσερις φορές πάνω από το νέο εθνικό όριο του 1,5%, το οποίο όμως, όπως είδαμε, υπολογίζεται σε επίπεδο ολόκληρης της Περιφερειακής Ενότητας Φθιώτιδας και όχι δήμου. Σε επίπεδο Π.Ε., η ίδια έκταση φαίνεται αμελητέα, κάτω από το 1%. Αυτό είναι το «κόλπο της κλίμακας» του οριζόντιου ποσοστού: όσο πιο μεγάλη η γεωγραφική μονάδα μέτρησης, τόσο πιο αόρατη γίνεται μια πραγματική τοπική συγκέντρωση.
Και η γεωργία;
Το ερώτημα που απομένει δεν είναι νομικό, είναι υπαρξιακό για την ίδια την περιοχή. Η αγροτική παραγωγή αντιπροσωπεύει σήμερα μόλις το 3,5% του ελληνικού ΑΕΠ, με πτωτική πορεία, και τα εθνικά διατροφικά αποθέματα σε ενδεχόμενη κρίση εκτιμώνται σε μόλις 13 ημέρες.
Στον Δομοκό, χωράφια όπου φύτρωναν σιτηρά, όσπρια και οπωροκηπευτικά αντικαθίστανται σταδιακά από πάνελ. Η περιοχή επλήγη σοβαρά και από την κακοκαιρία «Daniel», με καταστροφές σε καλλιέργειες και κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις που σε πολλές περιπτώσεις δεν αποζημιώθηκαν πλήρως, αφήνοντας αγρότες και κτηνοτρόφους οικονομικά εκτεθειμένους.
Σε αυτό το κλίμα, η παραχώρηση γης σε εταιρείες φωτοβολταϊκών παρουσιάστηκε σε πολλούς ως μονόδρομος εξόδου από χρέη σε τράπεζες, εφορία και ασφαλιστικά ταμεία, όχι πάντα ως ελεύθερη επιλογή.
Το ζήτημα, λοιπόν, δεν είναι αν κάποιος παρέβη τον νόμο. Είναι αν μια περιοχή μπορεί να αντέξει να χάσει τόση καλλιεργήσιμη γη και τόσους ανθρώπους από τον πρωτογενή τομέα, την ώρα που η ίδια η χώρα μετράει τα διατροφικά της αποθέματα σε ημέρες, και αν η «ανάπτυξη» που υπόσχονται οι επενδύσεις αυτές θα αντισταθμίσει ποτέ αυτό που χάνεται.
Ολλανδοί αγρότες και ειδήσεις που δεν θα μάς πούνε
Στην Ολλανδία υπάρχει μια κλιμακούμενη κρίση και νέος γύρος μεγάλων κινητοποιήσεων των αγροτών, που έχει ξεκινήσει από τα τέλη Ιουλίου.
Το ζήτημα αφορά τα αυστηρά κυβερνητικά μέτρα για τη μείωση των εκπομπών αζώτου (αμμωνίας), που στοχεύουν σε μείωση της ρύπανσης κατά 42–46% έως το 2035 για την προστασία των προστατευόμενων περιοχών Natura 2000. Οι αγρότες υποστηρίζουν ότι τα μέτρα αυτά καθιστούν τη λειτουργία των μονάδων τους οικονομικά αδύνατη και ότι απειλούν ευθέως τη βιωσιμότητα της κτηνοτροφίας στη χώρα. Η κατάσταση αυτή τη στιγμή έχει ως εξής:
1. Η αφορμή για τη νέα έξαρση των διαμαρτυριών
Αν και οι κινητοποιήσεις κρατούν εδώ και χρόνια, η κατάσταση οξύνθηκε ξανά εξαιτίας της απόφασης να ανακληθούν στη επαρχία της Βόρειας Βραβάντης (North Brabant) 4 άδειες λειτουργίας πτηνοτροφικών μονάδων.
2. Οι μορφές των κινητοποιήσεων
Οι αγρότες έχουν βγει μαζικά στους δρόμους χρησιμοποιώντας τα τρακτέρ τους για να αποκλείσουν κεντρικούς αυτοκινητόδρομους και να προκαλέσουν κυκλοφοριακό κομφούζιο έξω από μεγάλες πόλεις, όπως Ρότερνταμ, Ντεν Μπος και Λέουβαρντεν.
Στα μέσα Αυγούστου, μια μεγάλη πορεία με τρακτέρ προκάλεσε ένα σφοδρό τροχαίο δυστύχημα με δύο νεκρούς και αρκετούς τραυματίες. Η κυβέρνηση ζήτησε την άμεση απομάκρυνση των τρακτέρ από το εθνικό δίκτυο για λόγους ασφαλείας.
Οι αγροτικές οργανώσεις αρνούνται να υποχωρήσουν, προειδοποιούν μάλιστα για ένα «θερμό» φθινόπωρο και έχουν ήδη στα σκαριά νέες μεγάλες κινητοποιήσεις με κορύφωση στα μέσα Σεπτεμβρίου.
Στα μέσα Αυγούστου 2026 ο αριθμός των τρακτέρ που συμμετείχε, ανήλθε σε αρκετές εκατοντάδες ανά πόλη, κατέκλυσαν επίσης τους δρόμους γύρω από το επαρχιακό κυβερνητικό κτίριο.