Τρίτη 10 Νοεμβρίου 2026

Ανατολική Μεσόγειος: Η τουρκική αμφισβήτηση, η «άδεια» της Άγκυρας και το επικοινωνιακό τέχνασμα της Αθήνας

 


Βασίλειος Τσάμης

Τα νεότερα δεδομένα στο πεδίο της Ανατολικής Μεσογείου αποκαλύπτουν μια βαθιά αντίφαση ανάμεσα στην επίσημη ρητορική περί «θωράκισης των κυριαρχικών δικαιωμάτων» και την πραγματικότητα που εξελίσσεται στις θαλάσσιες ζώνες μας.
Ενώ η Άγκυρα κλιμακώνει την τακτική των αμφισβητήσεων και επιβάλλει de facto δικαιοδοσία, η Αθήνα φαίνεται να καταφεύγει σε τακτικούς ελιγμούς και επικοινωνιακή διαχείριση, αποφεύγοντας την έμπρακτη προστασία των εθνικών συμφερόντων στα σημεία τριβής.
➡️Η Διοικητική Ασυμφωνία:
Άλλο πλοίο εγκρίθηκε, άλλο εμφανίζεται στο πεδίο
Η πρώτη μεγάλη ρωγμή στο αφήγημα της ομαλής υλοποίησης των κρίσιμων υποδομών διαπιστώνεται στις ίδιες τις διοικητικές αποφάσεις:
✔️Η Επίσημη Αδειοδότηση:
Το έγγραφο του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής (Αρ. Πρωτ.: 2132.10/72299/2026) αφορά ρητά την αίτηση εξαίρεσης για το γαλλικό ερευνητικό πλοίο «ABEILLE MARENGO» (IMO: 9388613). Αντικείμενο των ερευνών είναι η ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης – Κύπρου (Great Sea Interconnector), με φυσική αφετηρία τις θαλάσσιες ζώνες της Κρήτης προς τα ανατολικά.
✔️Η Πραγματικότητα της NAVTEX:
Στην πράξη, ο Σταθμός Ηρακλείου εκδίδει τη NAVTEX 1403/26 για ένα εντελώς διαφορετικό σκάφος, το ιταλικό «NG SURVEYOR».
👉Παράλληλα, η όδευση των ερευνών δεν ξεκινά από την Κρήτη προς την Κύπρο, αλλά εκτείνεται από τον Πειραιά, τον Σαρωνικό και το Μυρτώο Πέλαγος προς τις Κυκλάδες.
Η μετάθεση του πεδίου δράσης σε «ασφαλή» δυτικά ύδατα (δυτικά του 25ου μεσημβρινού) επιτρέπει την προβολή μιας εικόνας ότι «οι έρευνες προχωρούν», την ίδια στιγμή που οι ερευνητικές δραστηριότητες στο θερμό μέτωπο της Ανατολικής Μεσογείου παγώνουν υπό την τουρκική πίεση.
➡️Η Σιωπηλή Αποδοχή της «Τουρκικής Έγκρισης»
Το πλέον ανησυχητικό στοιχείο εντοπίζεται στη διαχείριση των παράλληλων έργων, όπως το τηλεπικοινωνιακό καλώδιο East to Med Data Corridor (EMC):
👉Οι Τουρκικές NAVTEX 1050/26 και 1067/26: Ο σταθμός της Αττάλειας εξέδωσε ανακοινώσεις για το ερευνητικό R/V KOBI RUEGG, δηλώνοντας απροκάλυπτα ότι οι έρευνες διεξάγονται «με τη συγκατάθεση της Τουρκικής Δημοκρατίας» εντός της αυθαίρετης «τουρκικής υφαλοκρηπίδας».
👉De Facto Νομιμοποίηση: Όταν οι εργασίες εκτελούνται ουσιαστικά υπό την έγκριση ή την ανοχή της Άγκυρας, νομιμοποιούνται στην πράξη οι παράνομοι τουρκικοί ισχυρισμοί και το ανυπόστατο «Τουρκολιβυκό Μνημόνιο».
➡️Τα Κρίσιμα Ερωτήματα που Ζητούν Απαντήσεις
Μπροστά σε αυτή τη μεθοδευμένη διοικητική και επιχειρησιακή υπαναχώρηση, τα ερωτήματα είναι αμείλικτα.
Το Κομβικό Σημείο:
➤ Πώς προέκυψε ξαφνικά το ιταλικό πλοίο NG SURVEYOR, την ώρα που η επίσημη διοικητική αίτηση εξαίρεσης και αδειοδότησης αφορούσε το γαλλικό ABEILLE MARENGO;
➤Ποιος αποφάσισε την αντικατάσταση του σκάφους και με ποιες διοικητικές διαδικασίες;
Πρόκειται για μια εσπευσμένη αλλαγή μέσου προκειμένου να εκτελεστεί μια εντελώς διαφορετική όδευση σε ασφαλή δυτικά νερά, μακριά από τις τουρκικές anti-NAVTEX;
➤Κύπρος: Πώς θα προστατεύσει η Λευκωσία την ΑΟΖ της όταν η Τουρκία απορρίπτει τις κυπριακές NAVTEX ως «μη εξουσιοδοτημένες» (MA86-337/26) και αρνείται την υπόσταση της Κυπριακής Δημοκρατίας;
➤Ευρωπαϊκή Ένωση: Μέχρι πότε οι Βρυξέλλες θα περιορίζονται σε φιλικά ευχολόγια, όταν αμφισβητούνται τα εξωτερικά σύνορα κρατών-μελών και παραβιάζεται το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS);
➡️Η Κυβέρνηση Οφείλει Αμέσως Εξηγήσεις — Τέλος στα Επικοινωνιακά Τεχνάσματα
Η ελληνική Κυβέρνηση οφείλει να σταματήσει να οχυρώνεται πίσω από επικοινωνιακούς ελιγμούς και να δώσει ξεκάθαρες, επίσημες απαντήσεις στον ελληνικό λαό:
➤Γιατί αδειοδοτείται άλλο πλοίο (Abeille Marengo) για τη διασύνδεση Κρήτης - Κύπρου και στην πράξη εμφανίζεται άλλο (NG Surveyor) σε διαδρομή από τον Πειραιά;
➤Γιατί εγκαταλείφθηκε η άμεση έναρξη των ερευνών από την Κρήτη προς τα ανατολικά και μετατοπίστηκε το πεδίο δράσης στις Κυκλάδες❓
➤Πώς ανεχόμαστε τη διενέργεια ερευνών για κρίσιμα υποθαλάσσια καλώδια υπό την απροκάλυπτη «άδεια» της Τουρκικής Δημοκρατίας εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας❓
Η υποχώρηση πίσω από τεχνικά προσχήματα και η υποκατάσταση της εθνικής στρατηγικής από την επικοινωνιακή διαχείριση δεν συνιστούν «ευελιξία»· εκλαμβάνονται από τον αναθεωρητή ως ομολογία αδυναμίας.
Όταν το κράτος δεν υπερασπίζεται στο πεδίο τις αποφάσεις που το ίδιο εκδίδει, εκχωρεί σταδιακά και de facto τα κυριαρχικά του δικαιώματα.
Η Κυβέρνηση οφείλει να αναλάβει τις ευθύνες της, να παρέχει πλήρη διαφάνεια για το τι πραγματικά συμβαίνει στις θαλάσσιες ζώνες μας και να διασφαλίσει την έμπρακτη προστασία των ερευνητικών σκαφών με τη φυσική παρουσία του Πολεμικού Ναυτικού, επιβάλλοντας το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας στην πράξη.

Συνάντηση...«αυτοκρατόρων» στην κόψη του ξυραφιού!


 Οι τελευταίες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ υποδηλώνουν μια προσπάθεια να δοθεί περισσότερος χώρος στη διπλωματική διαδικασία, παρά τη διατήρηση της στρατιωτικής πίεσης.


Σήμερα, 9 Νοεμβρίου, η συνάντηση με τον πρωθυπουργό του Κατάρ. (Ενημέρωση 4) Καθοριστική για το τέλος ή την δραματική εξέλιξη του πολέμου στο Ιράν εκτιμάται πως θα είναι η Σύνοδος Κορυφής της Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας-Ειρηνικού (ΑΠΕΚ) που θα πραγματοποιηθεί στις 18 και 19 Νοεμβρίου, στην πόλη Σεντζέν.


Σε δηλώσεις του ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, «έδειξε» ότι πρόκειται να συναντηθεί με τους ομολόγους του από τη Ρωσία, Βλαντίμιρ Πούτιν, και την Κίνα, Σι Τζινπίνγκ — αν και κάτι τέτοιο δεν έχει επιβεβαιωθεί ακόμη επίσημα — προκειμένου μεταξύ άλλων να βρουν ένα τέλος και στον πόλεμο του Ιράν.


Ο Τραμπ υποστήριξε μάλιστα ότι δεν πρόκειται να κλιμακώσει στρατιωτικά κατά του Ιράν εφόσον υπάρξει πρόοδος στις συνομιλίες, αν και ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, κράτησε χαμηλά τις προσδοκίες, επισημαίνοντας ότι «δεν θα έλεγα πως βρισκόμαστε στα πρόθυρα μιας σημαντικής προόδου» και κάνοντας λόγο για εξωφρενικές απαιτήσεις από την Τεχεράνη.


Από την πλευρά του το Ιράν υποστηρίζει πως είναι έτοιμο να ανοίξει το Χορμούζ μέσα σε δύο ημέρες εφόσον οι Αμερικανοί αποδεχθούν τους επτά όρους που έχουν θέσει και επισημαίνει πως οι Αμερικανοί έχουν σιχαθεί και βαρεθεί να σύρονται σε έναν πόλεμο για το Ισραήλ.


Μάλιστα αναλυτές εκτιμούν ότι είναι πολύ πιθανό ο Μπενιαμίν Νετανιάχου να πιέσει για μια νέα επίθεση κατά του Ιράν προκειμένου, μεταξύ άλλων, να ανατρέψει το σχέδιο του πολιτικού του αντιπάλου, Γκάντι Αϊζενκότ, για τον σχηματισμό ενός κυβερνητικού συνασπισμού στο Ισραήλ.


Υπό αυτές τις εξαιρετικά ρευστές γεωπολιτικές συνθήκες καθίσταται σαφές πως το επόμενο δεκαήμερο θα είναι εξαιρετικά κρίσιμο για την εξέλιξη και την έκβαση που θα έχει ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή.


Τα βλέμματα στην Κίνα


Η επόμενη εβδομάδα ενδέχεται να αποδειχθεί καθοριστική για την πορεία του πολέμου στο Ιράν, με το διπλωματικό ενδιαφέρον να μεταφέρεται στην Κίνα, όπου ο Ντόναλντ Τραμπ εκτιμάται ότι θα συναντηθεί με τους Σι Τζινπίνγκ και Βλαντίμιρ Πούτιν.


Η σύνοδος κορυφής της Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας-Ειρηνικού (ΑΠΕΚ) που θα πραγματοποιηθεί στις 18 και 19 Νοεμβρίου, στην πόλη Σεντζέν, προσφέρει την ευκαιρία για συζητήσεις μεταξύ των τριών ηγετών, με τον Αμερικανό πρόεδρο να έχει ήδη συμπεριλάβει τον τερματισμό του πολέμου στο Ιράν στα θέματα που επιθυμεί να εξετάσει. «Μία από τις συναντήσεις, πιστεύω, θα είναι με τον πρόεδρο Πούτιν και τον πρόεδρο Σι. Και αυτό θα έχει ενδιαφέρον», δήλωσε ο Τραμπ σε δημοσιογράφους στο Γουέστ Παλμ Μπιτς της Φλόριντα.


Όπως εξήγησε, στις συζητήσεις θα περιλαμβάνεται η αποπυρηνικοποίηση, αλλά και ένα ευρύτερο φάσμα ζητημάτων. «Προσπαθούμε να τερματίσουμε τον πόλεμο στο Ιράν και τα πηγαίνουμε καλά», υποστήριξε, συνδέοντας ωστόσο την προοπτική ειρήνευσης με την οικονομική και στρατιωτική πίεση που ασκείται στην Τεχεράνη.


Σε αυτό άλλωστε το πλαίσιο ο Τραμπ αναφέρθηκε στην αμερικανική επιχείρηση «Σιδερένια Πύλη», η οποία, όπως είπε, είναι ήδη σε εφαρμογή και αποσκοπεί στη διακοπή των χερσαίων οδών ανεφοδιασμού του Ιράν.


CNN: Μυστικές διαπραγματεύσεις στο παρασκήνιο


Σύμφωνα με το CNN, οι τελευταίες δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου ότι εάν η Τεχεράνη σημειώσει πρόοδο προς την επίτευξη συμφωνίας για το πυρηνικό της πρόγραμμα και την επαναλειτουργία των Στενών του Χορμούζ, το ενδεχόμενο νέων αμερικανικών στρατιωτικών επιθέσεων θα είναι «πολύ μικρό».


Όπως επισημαίνεται, οι δηλώσεις αυτές υποδηλώνουν μια προσπάθεια να δοθεί περισσότερος χώρος στη διπλωματική διαδικασία, παρά τη διατήρηση της στρατιωτικής πίεσης. Σε δηλώσεις του στο CBS ο Τραμπ χαρακτήρισε «εξαιρετικά απίθανες» νέες αμερικανικές επιθέσεις εναντίον του Ιράν, υπό την προϋπόθεση ότι η Τεχεράνη θα σημειώσει πρόοδο προς μια συμφωνία για το πυρηνικό της πρόγραμμα και την επαναλειτουργία των Στενών του Χορμούζ.


Όπως είπε, «δεν επιδιώκει» την κλιμάκωση του πολέμου. Ωστόσο, η αλλαγή στον τόνο της ρητορικής του δεν σημαίνει και οριστική εγκατάλειψη της στρατιωτικής επιλογής. Ο Τραμπ εξακολουθεί να θεωρεί την πίεση απαραίτητο εργαλείο για την εξασφάλιση παραχωρήσεων από την ιρανική ηγεσία. Και αυτό το διπλό μήνυμα, της διαπραγμάτευσης και της απειλής, διαμορφώνει το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα πραγματοποιηθούν οι ενδεχόμενες επαφές στην Κίνα.


Οι ενδιάμεσες εκλογές


Καθοριστικό ρόλο στη νέα κινητικότητα φαίνεται να έχουν παίξει οι ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου και οι σοβαρές απώλειες που είχαν στην κάλπη οι Ρεπουμπλικανοί.


Είναι χαρακτηριστικό πως ο αντιπρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Τζέι Ντι Βανς αναγνώρισε ότι ο πόλεμος αποτέλεσε έναν από τους παράγοντες που συνέβαλαν στην εκλογική ήττα του κόμματος.


Ο Τραμπ δεν αμφισβήτησε την εκτίμησή του, παραδεχόμενος ότι οι ψηφοφόροι «δεν συμπαθούσαν τον πόλεμο». Υπερασπίστηκε, εν τούτοις, την αρχική απόφαση επίθεσης εναντίον του Ιράν, δηλώνοντας ότι θα την επαναλάμβανε χωρίς δισταγμό. Την απόφαση του Τραμπ υπερασπίστηκε ο υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο.


Σε κάθε περίπτωση, η εκλογική πίεση δημιουργεί μια νέα πολιτική πραγματικότητα για τον Λευκό Οίκο. Ο Τραμπ καλείται να αναζητήσει διέξοδο από τη σύγκρουση, χωρίς να εμφανιστεί ότι αποχωρεί έχοντας αποτύχει να εξασφαλίσει ουσιαστικές παραχωρήσεις.


Το μήνυμα του Αραγκτσί


Η Τεχεράνη επιχειρεί από την πλευρά της να μετατρέψει τις αμερικανικές πολιτικές εξελίξεις σε διαπραγματευτικό πλεονέκτημα. «Οι Αμερικανοί ψηφοφόροι έκαναν την επιλογή τους. Ήρθε η ώρα να κάνει και ο Λευκός Οίκος τη δική του», δήλωσε ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγκτσί.


Ο ίδιος άσκησε σκληρή κριτική στο Ισραήλ, υποστηρίζοντας ότι οι Αμερικανοί έχουν κουραστεί από την εμπλοκή της χώρας τους σε παρατεταμένες πολεμικές συγκρούσεις. Κατά τον Αραγκτσί, το Ισραήλ παρασύρει τις αμερικανικές κυβερνήσεις σε «ατέρμονους πολέμους», ενώ η δυσαρέσκεια έχει επεκταθεί τόσο στην αμερικανική κοινωνία όσο και στην ευρύτερη περιοχή.


Η ιρανική ηγεσία εμφανίζεται έτσι αποφασισμένη να μην αποδεχθεί μια συμφωνία που θα μπορούσε να εκληφθεί ως υποχώρηση υπό αμερικανική πίεση.


Το Κατάρ και οι συνομιλίες


Πίσω από τις δημόσιες αντιπαραθέσεις εξελίσσεται μια διακριτική διαπραγματευτική διαδικασία μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης. Το Κατάρ έχει αναλάβει κεντρικό διαμεσολαβητικό ρόλο, διακινώντας ένα έγγραφο-πλαίσιο στο οποίο οι δύο πλευρές προτείνουν τροποποιήσεις.


Οι επαφές συνεχίζονται εδώ και εβδομάδες, ενδεχομένως και μήνες, αλλά έχουν ενταθεί μετά τις αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές. Ο Τραμπ αναμένεται επίσης να συναντηθεί σήμερα Δευτέρα 9 Νοεμβρίου στην Ουάσιγκτον με τον πρωθυπουργό του Κατάρ, Σεΐχη Μοχάμεντ μπιν Αμπντουλραχμάν αλ Θάνι.


Παρά τη διπλωματική δραστηριότητα, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο επιχειρεί να συγκρατήσει τις προσδοκίες. «Δεν θα έλεγα πως βρισκόμαστε στα πρόθυρα μιας σημαντικής προόδου», δήλωσε, περιγράφοντας τις ιρανικές απαιτήσεις ως μη ρεαλιστικές.


Το πυρηνικό πρόγραμμα στο επίκεντρο του παζαριού


Ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια παραμένει το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Η Ουάσιγκτον επιδιώκει να εξασφαλίσει ότι η Τεχεράνη δεν θα διαθέτει τη δυνατότητα κατασκευής πυρηνικού όπλου, ενώ η ιρανική πλευρά αντιμετωπίζει το συγκεκριμένο ζήτημα ως θέμα εθνικής κυριαρχίας.


Ιδιαίτερη σημασία έχουν εκατοντάδες κιλά εμπλουτισμένου ουρανίου που παραμένουν κρυμμένα σε άγνωστη τοποθεσία εντός του Ιράν. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, οι Ηνωμένες Πολιτείες εξετάζουν είτε τη μείωση του βαθμού εμπλουτισμού του ουρανίου είτε τη μεταφορά του σε τρίτη χώρα για ασφαλή φύλαξη.


Η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι το πυρηνικό της πρόγραμμα εξυπηρετεί αποκλειστικά ενεργειακούς σκοπούς. Ωστόσο, το απόθεμα εμπλουτισμένου ουρανίου αποτελεί σημαντικό διαπραγματευτικό εργαλείο, το οποίο η ιρανική ηγεσία δεν εμφανίζεται διατεθειμένη να εγκαταλείψει χωρίς ουσιαστικά ανταλλάγματα.


Τα Στενά του Χορμούζ αποτελούν το δεύτερο μεγάλο εμπόδιο


Εξ ίσου κρίσιμο είναι το ζήτημα των Στενών του Χορμούζ. Το Ιράν επιδιώκει να διατηρήσει καθοριστικό ρόλο στη διαχείριση της ναυσιπλοΐας, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες απαιτούν ελεύθερες και ανοιχτές θαλάσσιες οδούς.


Η Τεχεράνη έχει καθορίσει, σε συνεργασία με το Ομάν, μια νέα θαλάσσια διαδρομή και ζητά την επίσημη αναγνώρισή της, καθώς και το κλείσιμο των υπόλοιπων διαδρομών. Για την Ουάσιγκτον, μια τέτοια παραχώρηση θα ισοδυναμούσε με αποδοχή σημαντικής ενίσχυσης της ιρανικής επιρροής στην περιοχή.


Οι διαφορετικές επιδιώξεις των δύο πλευρών καθιστούν τα Στενά ένα από τα δυσκολότερα ζητήματα της διαπραγμάτευσης.


Η πρόταση δύο ημερών για την επαναλειτουργία των Στενών


Η ιρανική πλευρά έχει παρουσιάσει συγκεκριμένη πρόταση για την επαναλειτουργία των Στενών του Χορμούζ. Όπως εξήγησε ο Αραγκτσί στο Al Jazeera, το σχέδιο καταρτίστηκε σε συνεργασία με τους διαμεσολαβητές του Κατάρ και βασίζεται σε παλαιότερη πρόταση επτά ημερών που είχε παρουσιαστεί τον Σεπτέμβριο στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ.


Σύμφωνα με τον Ιρανό υπουργό, την πρώτη ημέρα οι Ηνωμένες Πολιτείες θα πρέπει να εφαρμόσουν συγκεκριμένα μέτρα και τη δεύτερη ημέρα η Τεχεράνη θα επιτρέψει την επαναλειτουργία των Στενών.


Στις απαιτήσεις — πρόκειται για τους περίφημους επτά όρους — περιλαμβάνονται η άρση αμερικανικών κυρώσεων, η μείωση της στρατιωτικής παρουσίας των Ηνωμένων Πολιτειών στην περιοχή, η επαναφορά εξαιρέσεων για τις εξαγωγές ιρανικού πετρελαίου και η αποδέσμευση παγωμένων κεφαλαίων.


Το Ιράν ζητά επίσης τον τερματισμό του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένων των ισραηλινών επιθέσεων στον Λίβανο.


Κυρώσεις και δεσμευμένα κεφάλαια στο τραπέζι


Πέρα από τα ζητήματα ασφαλείας, οι οικονομικές απαιτήσεις της Τεχεράνης αποτελούν βασικό μέρος των διαπραγματεύσεων. Οι αμερικανικές κυρώσεις έχουν περιορίσει τις δυνατότητες πώλησης ιρανικού πετρελαίου στις διεθνείς αγορές, ενώ περιουσιακά στοιχεία δισεκατομμυρίων δολαρίων παραμένουν δεσμευμένα σε ξένες τράπεζες. Η Ουάσιγκτον φέρεται να εξετάζει τη χαλάρωση ορισμένων περιορισμών, προκειμένου να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις συμφωνίας.


Για το Ιράν, η οικονομική ανακούφιση αποκτά ιδιαίτερη σημασία εξαιτίας των σοβαρών πιέσεων που αντιμετωπίζει ο πληθυσμός και του πληθωρισμού-ρεκόρ. Η Τεχεράνη ζητά επιπλέον αποζημιώσεις για τη δολοφονία του ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ και κορυφαίων στρατιωτικών διοικητών κατά την έναρξη του πολέμου τον Φεβρουάριο.


Η επιχείρηση «Iron Gate» (Σιδερένια Πύλη) και η αμερικανική στρατιωτική πίεση


Παράλληλα με τις διπλωματικές επαφές, οι Ηνωμένες Πολιτείες ενισχύουν τα μέτρα αποκλεισμού του Ιράν. Η νέα επιχείρηση «Σιδερένια Πύλη», που συγκροτήθηκε από την Κεντρική Διοίκηση των αμερικανικών Ενόπλων Δυνάμεων (CENTCOM), αποσκοπεί στην επέκταση του ναυτικού αποκλεισμού προς τα χερσαία σύνορα και την Κασπία Θάλασσα.


Η ειδική δύναμη των είκοσι ατόμων έχει ως αποστολή να εμποδίζει τη μεταφορά προηγμένων οπλικών συστημάτων, τεχνολογιών διπλής χρήσης, υλικών που υπόκεινται σε κυρώσεις και παράνομων εσόδων.


Ο Τραμπ υποστήριξε ότι η επιχείρηση βρίσκεται ήδη σε εφαρμογή και ότι πλέον τίποτα δεν εισέρχεται στο Ιράν από την ξηρά ή τη θάλασσα. Οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης απέρριψαν τις δηλώσεις, χαρακτηρίζοντας τον νέο αποκλεισμό «λεκτικό τέχνασμα». Το Ιράν διαθέτει χερσαία σύνορα μήκους περίπου 5.900 χιλιομέτρων με επτά χώρες, γεγονός που αναδεικνύει την έκταση της αμερικανικής επιχείρησης.


Συνεχίζονται οι επιθέσεις παρά τις συνομιλίες


Η εύθραυστη κατάσταση αποτυπώνεται και στα τελευταία στρατιωτικά επεισόδια. Ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν το νησί Κεσμ, προκαλώντας τουλάχιστον τέσσερις εκρήξεις.


Ο αναπληρωτής κυβερνήτης της επαρχίας Χορμοζγκάν, Αχμάντ Ναφίσι, δήλωσε ότι δεν προκλήθηκαν ζημιές σε κρίσιμες υποδομές και ότι η κατάσταση παραμένει υπό έλεγχο. Την ίδια ώρα, οι Φρουροί της Επανάστασης υποστήριξαν ότι διέκοψαν πλήρως τη μεταφορά πετρελαίου μέσω της νότιας διαδρομής των Στενών του Χορμούζ, την οποία χρησιμοποιούν πλοία υπό αμερικανική ναυτική συνοδεία.


Οι ιρανικές επιθέσεις εναντίον πλοίων που παραβιάζουν τους περιορισμούς είχαν ήδη φτάσει σε επίπεδα-ρεκόρ τον Οκτώβριο. Τα επεισόδια αυτά δείχνουν πόσο εύκολα μια νέα στρατιωτική σύγκρουση θα μπορούσε να υπονομεύσει τη διαπραγματευτική διαδικασία.


Ο παράγοντας Νετανιάχου


Πρόσθετη αβεβαιότητα προκαλούν οι πολιτικές εξελίξεις στο Ισραήλ και οι εκτιμήσεις για πιθανή νέα στρατιωτική πρωτοβουλία του Μπενιαμίν Νετανιάχου. Σύμφωνα με αναλύσεις ιρανικών μέσων ενημέρωσης, ο Γκάντι Αϊζενκότ διαθέτει προθεσμία είκοσι οκτώ ημερών για τη συγκρότηση κυβερνητικού συνασπισμού εξήντα μίας εδρών.


Όπως αναφέρεται, μία από τις ανησυχίες που διατυπώνονται σχετικά με το Ισραήλ είναι ότι ο Νετανιάχου, φοβούμενος την ένωση των πολιτικών του αντιπάλων, ενδέχεται να ξεκινήσει έναν πόλεμο εναντίον του Ιράν ή του Λιβάνου, προκειμένου να καθυστερήσει τη συγκρότηση της συμμαχίας της αντιπολίτευσης. Όπως αναφέρεται, ο Νετανιάχου μπορεί να επιδιώξει μια νέα πολεμική σύγκρουση με το Ιράν ή τον Λίβανο, προκειμένου να μεταβάλει τις πολιτικές ισορροπίες και να δυσκολέψει τον σχηματισμό νέας κυβέρνησης.


Εάν ο Μπενιαμίν Νετανιάχου εξαπολύσει επίθεση και ξεκινήσει έναν νέο πόλεμο εναντίον του Ιράν, θα μπορούσε να διαταράξει τη διαδικασία σχηματισμού του κυβερνητικού συνασπισμού του Αϊζενκότ με δύο τρόπους, παρατείνοντας έτσι την παραμονή του στην εξουσία.


Ο πρώτος τρόπος είναι η λεγόμενη «θετική πολιτική στρατηγική», μέσω του σχηματισμού κυβέρνησης έκτακτης ανάγκης ή εθνικής ενότητας.


Ο δεύτερος είναι η «αρνητική πολιτική στρατηγική», μέσω της δημιουργίας εμποδίων στη διαδικασία σχηματισμού της κυβέρνησης συνασπισμού του Αϊζενκότ.


Ο φόβος της Τεχεράνης για νέα επίθεση


Βασικό πρόβλημα στις διαπραγματεύσεις παραμένει η σχεδόν πλήρης έλλειψη εμπιστοσύνης μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών. Η Τεχεράνη επισημαίνει ότι ο πόλεμος ξεκίνησε ενώ διεξάγονταν ήδη συνομιλίες για το πυρηνικό πρόγραμμα.


Φοβάται συνεπώς ότι, εάν παραχωρήσει τον έλεγχο του εμπλουτισμένου ουρανίου και ανοίξει τα Στενά του Χορμούζ, θα απολέσει σημαντικά διαπραγματευτικά πλεονεκτήματα χωρίς εγγυήσεις ότι δεν θα δεχθεί νέα επίθεση.


Στην εξίσωση προστίθενται οι σύμμαχοι του Ιράν στον Λίβανο, στο Ιράκ και στην Υεμένη, καθώς και η δράση των Χούθι στην Ερυθρά Θάλασσα. Η Τεχεράνη επιδιώκει να διασφαλίσει ότι μια ενδεχόμενη συμφωνία δεν θα περιοριστεί στη δική της επικράτεια, αλλά θα καλύπτει και τα υπόλοιπα μέτωπα.


Η Σύνοδος στην Κίνα


Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η προοπτική συναντήσεων του Τραμπ με τον Σι Τζινπίνγκ και τον Βλαντίμιρ Πούτιν στην Κίνα αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα. Οι μυστικές επαφές με το Ιράν, η διαμεσολάβηση του Κατάρ και η πρόθεση του Αμερικανού προέδρου να θέσει το θέμα στους ηγέτες της Κίνας και της Ρωσίας διαμορφώνουν παράλληλες διπλωματικές διεργασίες.


Ωστόσο, οι διαφωνίες παραμένουν βαθιές. Το πυρηνικό πρόγραμμα, ο έλεγχος των Στενών του Χορμούζ, οι οικονομικές κυρώσεις και οι απαιτήσεις για τερματισμό των συγκρούσεων σε όλα τα μέτωπα εξακολουθούν να εμποδίζουν μια συνολική συμφωνία.


Ο Τραμπ δηλώνει ότι δεν επιθυμεί νέα κλιμάκωση, αλλά διατηρεί τη στρατιωτική επιλογή. Το Ιράν επιδιώκει ουσιαστικά ανταλλάγματα, χωρίς να εγκαταλείπει τις βασικές του απαιτήσεις. Έτσι, το ενδιαφέρον μεταφέρεται στη Σεντζέν, όπου ενδέχεται να αναζητηθεί σε ανώτατο επίπεδο η πολιτική διέξοδος από τον πόλεμο. Εκεί θα φανεί εάν μπορεί πραγματικά να βρεθεί μια διπλωματική λύση για το τέλος του πολέμου ή αν το αδιέξοδο θα οδηγήσει στο να βρέξει… Κόλαση, όπως προειδοποίησε ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγκτσί...
https://www.pirinoslogios.com/