Ο γέροντας Χαμενεΐσιος του Ιράν κατέθεσε μια προφητεία που αξίζει σχολιασμό για όσους δεν ξέρουν σε τι αναφέρεται. Είπε συγκεκριμένα ότι:
Τον Ρεζά (σάχη) τον γνωρίζετε. Η αναφορά στον Φαραώ σαν να ήταν ένα πρόσωπο συνηθίζεται στο Κοράνι αλλά και στη Βίβλο και εννοεί όλους τους φαραώ, τον θεσμό των φαραώ. Ο Νιμρόντ όμως έχει πολύ ενδιαφέρον και δεν είναι τόσο γνωστός. Μερικά ελληνικά δημοσιεύματα τον φωνηεντίζουν εσφαλμένα ως Νεμρώδ. Πρόκειται για έναν χαρακτήρα με τον οποίο έχω ασχοληθεί εξονυχιστικά. Ένα πενηντασέλιδο άρθρο μου είναι να δημοσιευτεί από το Journal of Ancient Civilizations μέσα στο 2026 αφιερωμένο πάνω στον Νιμρόντ και στο πώς προσελήφθη αυτή η φιγούρα από τους διάφορους λαούς.
Είναι από τους πιο αινιγματικούς και συναρπαστικούς χαρακτήρες με πρώτη εμφάνιση στην Ιουδαϊκή Βίβλο, στο Γεν. 10:8-12. Εκεί μαθαίνουμε ότι αμέσως μετά τον κατακλυσμό του Νώε, από τα παιδιά του τελευταίου -τον Σημ, τον Χαμ και τον Ιάφεθ- προέκυψαν όλοι οι τότε γνωστοί λαοί της ανθρωπότητας. Από τον Χαμ συγκεκριμένα γεννήθηκε ο Κους, ένα όνομα που παραπέμπει σε έναν εξίσου συναρπαστικό λαο που στις αρχαιοελληνικές πηγές αποκαλείται "Αιθίοπες". Από αυτόν τον Κους γεννήθηκαν διάφορα παιδιά, ανάμεσα στα οποία και ο Νιμρόντ (η ελληνική μετάφραση των ''Εβδομήκοντα'' τον φωνηεντίζει Νεβρώδ). Ο Νιμρόντ παρουσιάζεται ως ο πρώτος βασιλιάς και κυνηγός μετά τον κατακλυσμό με τη δράση του να τοποθετείται στη Μεσοποταμία. Η ελληνική μετάφραση από την άλλη τον παρουσιάζει σαν τον πρώτο γίγαντα μετά τον κατακλυσμό. Το βιβλικό χωρίο, διασώζει και μια ρήση που κυκλοφορούσε γι' αυτόν: "σαν τον Νιμρόντ, βασιλιά/γίγαντα-κυνηγό επί της γης". Συνέκριναν δηλαδή κάποιον με τον Νιμρόντ, όταν ήθελαν να μιλήσουν για την ισχύ του. Το εβραϊκό κείμενο έχει μια αμφισημία σχετικά με το αν ο βιβλικός συγγραφέας έβλεπε τον Νιμρόντ σαν θετικό ή αρνητικό χαρακτήρα. Το πιο πιθανό είναι να ήταν αρνητική φιγούρα, σαν ένας αλαζόνας βασιλιάς ενάντια στον θεό.
Αυτά είναι όλα όσα γνωρίζουμε για τον Νιμρόντ από την αρχαιότερη πηγή που τον αναφέρει ρητώς. Από εκεί και πέρα όμως γίνεται ένας χαμός, με ένα σωρό διαφορετικούς λαούς να παίρνουν αυτή τη φιγούρα και να προσθέτουν στοιχεία στη βιογραφία της (ή να εμφανίζουν αρχαιότερες παραδόσεις που δεν σώθηκαν σε προγενέστερες πηγές). Για παράδειγμα, ο Ιουδαίος ιστορικός Ιώσηπος (1ος αι. μ.Χ) στο έργο του Ιουδαϊκή Αρχαιολογία (1.4.2) παρουσιάζει τον Νιμρόντ ως τον βασιλιά που έδωσε την εντολή να χτιστεί ο Πύργος της Βαβέλ, κάνοντάς τον τόσο ψηλό, ώστε αν ο θεός αποφασίσει ξανά να γίνει κατακλυσμός να μπορεί η ανθρωπότητα να βρει καταφύγιο στον πύργο. Κάποιες ισλαμικές πηγές, όπως ο Ibn Masʿud (7ος αι. μ.Χ.) παρουσιάζουν τον Νιμρόντ να πετάει με αυτοσχέδιο όχημα προς τον ουρανό, φτάνοντας στο διάστημα. Κάποια στιγμή θα ανεβάσω ξεχωριστό ποστ γι' αυτή την ενδιαφέρουσα διήγηση.
Στις περισσότερες ύστερες παραδόσεις, ο Νιμρόντ κατέληξε σύμβολο του αλαζόνα και του δικτάτορα που καταδυναστεύει λαούς, ο οποίος στο τέλος συντρίβεται με κρότο. Ο Δάντης (14ος αι. μ.Χ.) τοποθετεί τον Νιμρόντ (Nembrotto) και τους γίγαντες ανάμεσα στον όγδοο και ένατο κύκλο της κόλασης (31:19–81). Όταν ο συγγραφέας του έργου φτάνει μπροστά στον Νιμρόντ υπό την καθοδήγηση του Βιργίλιου, ο τελευταίος τον ενημερώνει:
''Αυτός είναι ο Νιμρόντ, που με την πονηρή του σκέψη
έκανε να μη μιλιέται πια στον κόσμο μία μόνο γλώσσα''.
Πρόκειται για έναν υπαινιγμό πάλι στη σύνδεση του Νιμρόντ με τον Πύργο της Βαβέλ. Ο Τζον Μίλτον (17ος αι. μ.Χ.) στο 12ο βιβλίο του ''Χαμένου Παραδείσου'', χωρίς να κατονομάζει ρητώς τον Νιμρόντ, τον παρουσιάζει σαν το γήινο αλαζονικό ισοδύναμο του Σατανά. Όπως ο Σατανάς επαναστάτησε ενάντια στον θεό πάνω στον ουρανό, έτσι και ο Νιμρόντ επαναστάτησε ενάντια στον θεό πάνω στη γη. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και ο Λούθηρος, ο οποίος στο υπόμνημά του στο Γεν. 10:8-12, θεωρεί ότι ο Νιμρόντ ήταν ο πρώτος Τούρκος ή πάπας μετά τον κατακλυσμό, προβάλλοντας πάνω στη βιβλική φιγούρα τους εχθρούς της δικής του εποχής, πρότυπα τυράννων.
Εκείνο που μας ενδιαφέρει όμως περισσότερο στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι ότι ο Νιμρόντ σε κάποιες ελληνικές, συριακές και γεωργιανές πηγές εμφανίζεται συνδεδεμένος με το Ιράν και τους Πέρσες. Στις Ψευδο-Κλημεντίνειες επιστολές (4ος αι. μ.Χ.), ο Νιμρόντ ταυτίζεται με τον Ζωροάστρη, τον μεγάλο προφήτη της πιο σημαντικής περσικής θρησκείας, του Ζωροαστρισμού. Παραπλησίως, στο Πανάριο (3.2-3) του Επιφάνιου Σαλαμίνας (5ος αι. μ.Χ.), ο Νιμρόντ ταυτίζεται πάλι με τον Ζωροάστρη, και λέγεται ότι κινήθηκε προς τα ανατολικά ιδρύοντας το βασίλειο της Βακτρίας, από το οποίο διαδόθηκαν οι αιρετικές του διδασκαλίες (υπαινιγμός στην πυρολατρία).
Στο ίδιο πνεύμα, οι γεωργιανές χριστιανικές πηγές παρουσιάζουν τον Νιμρόντ (τον αποκαλούν Nebrot‘i - ნებროთი) ως τον πρόγονο των Περσών. Στα Γεωργιανά Χρονικά (8ος-9ος αι. μ.Χ.), ο Νιμρόντ παρουσιάζεται ως ιρανικής καταγωγής αλαζόνας ήρωας που είχε στην υπηρεσία του γίγαντες ανάμεσα στους οποίους ανήκαν ο Χάικ και ο Κάρτλος (οι προπάτορες του αρμενικού και του γεωργιανού έθνους). Οι δύο τελευταίοι κάποια στιγμή επαναστάτησαν εναντίον του και τον νίκησαν, αναλαμβάνοντας την εξουσία. Όμως οι απόγονοι του Νιμρόντ, υπό την ηγεσία του Απριδόν (ο γνωστός Πέρσης ήρωας Φεριντούν), απέκτησαν ξανά δύναμη προκαλώντας προβλήματα στους Καυκάσιους. Σύμφωνα με την ίδια πηγή, οι Αχαιμενίδες και οι Σασανίδες Πέρσες συμπεριλαμβάνονται στους απόγονους του Νιμρόντ.
Όταν ο γέροντας Χαμενεΐσιος λέει ότι ο Πρόεδρος των ΗΠΑ θα πέσει σαν τον Νιμρόντ, στην πραγματικότητα, άθελά του, συνεχίζει αυτή την πολύ αρχαία παράδοση για τον συγκεκριμένο ήρωα. Αν και η ιστορία αυτού του χαρακτήρα πηγαίνει πολύ πιο πίσω σε κάτι πιο ένδοξο, ο Νιμρόντ στην αρχαιότητα κατέληξε σαν την προσωποποίηση του αλαζονικού στοιχείου. Ο κατεξοχήν αλαζόνας χαρακτήρας. Εκείνο που παραβλέπει όμως ο ηγέτης του σημερινού Ιράν, είναι ότι οι περισσότεροι αρχαίοι λαοί, παρουσίαζαν τον Νιμρόντ ως ηγέτη του Ιράν, δηλαδή της χώρας στην οποία είναι ηγέτης σήμερα ο Χαμενεΐσιος. Και δεδομένου του ότι ο τελευταίος νομίζει ότι μπορεί να κάνει ό,τι γουστάρει ανενόχλητος, δολοφονώντας και καταπιέζοντας τον λαό του, συμπεραίνει κανείς ότι, από ειρωνεία της ιστορίας, ο Χαμενεΐσιος ταιριάζει πολύ περισσότερο στην εικόνα του Νιμρόντ απ' ό,τι ο Πρόεδρος των ΗΠΑ. Η προφητεία του στρέφεται εν τέλει ενάντια στον εαυτό του. Αν υπάρχει ένας σύγχρονος Νιμρόντ, δηλαδή ένας σύγχρονος τύραννος που παρέπεμπει σε φιγούρα τυράννου του αρχαίου Ιράν, αυτός είναι ο σημερινός ηγέτης του Ιράν. Και όπως ο αρχαίος Νιμρόντ έπεσε με κρότο, έτσι θα πέσει και ο σύγχρονος Νιμρόντ.
Είδατε; Μέχρι κι από τα λεγόμενα των εχθρών, μπορεί να προκύψει ενδιαφέρουσα γνώση. Ο γέροντας Χαμενεΐσιος άφησε και κάτι για να τον θυμόμαστε πριν εγκαταλείψει τα εγκόσμια και βρεθεί κι αυτός ανάμεσα στον όγδοο και στον ένατο κύκλο της κόλασης.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου