Οτι πουλιεται, αγοραζεται

Το πεζοδρομιο εχει αποδειχτει «σχολειο» σε παμπολες φασεις της ζωης. Pezodromio School of Economics ελεγε ο πατερας μου και τα χρονια που μεσολαβησαν απο τοτε που το ακουσα για πρωτη φορα, μεχρι σημερα που το βλεπω στην πραξη, αποδεικνυουν την αμεσοτητα αυτης της παραφρασης του τιτλου γνωστου Λονδρεζικου πανεπιστημιου. Ελεγε και κατι αλλο, ομως, που μαλλον δεν το παιρνουμε σοβαρα υπ’ οψιν μας. «Οτι πουλιεται, αγοραζεται. Πριν διαμαρτυρηθεις για μια ποιοτητα που δεν θεωρεις καλη, πριν φωναξεις για μια τιμη που βρισκεις ληστρικη, πριν αγανακτησεις για μια διαδικασια που θεωρεις απαραδεκτη, σκεψου πως για να εξακολουθει να υπαρχει σημαινει πως καποια κρισιμη μαζα πελατων-αγοραστων την αποδεχεται. Αν δεν υπαρχει αυτη η κρισιμη μαζα, αν μειωθει κατω απο ενα οριο, αυτο που εσυ τωρα θεωρεις μη αποδεκτο, θα αποσυρθει αυτοματα, επειδη δεν θα εχει ανταποκριση. Οσο η κρισιμη μαζα υπαρχει και το αγοραζει, αυτο θα συνεχισει να πουλιεται»

Στην αλυσσιδα «παραγωγος-διακινητης-αγοραστης» ο καθε κρικος εχει το δικο του ρολο αλλά ολοι αποβλεπουν στην θετικη ανταποκριση του τελικου αγοραστη, του οποιου θελουν τα λεφτα. Αν για οποιοδηποτε λογο ο αγοραστης δεν ανταποκριθει, θα πρεπει να γινουν διορθωτικες κινησεις για να λυθει το προβλημα της απορριψης του. Επομενως αν ενα προϊον ειναι, λογου χαριν, ακριβο, καποιος ή καποιοι πρεπει να ξαναδουν την τιμη του ωστε να γινει πιο ελκυστικη. Προφανως, ισχυει και το αντιστροφο, δηλαδη αν ενα αγοραστικο κοινο αποδεχεται ευκολα μια τιμη, τοτε καποιοι θα μπουν στον πειρασμο να δοκιμασουν τις ανοχες του σε κατι λιγο πιο ακριβο.

Ο πονοκεφαλος του Αρτεμη Ελληνοπουλου, βιοτεχνη ζυμαρικων, ηταν ποσο να συμπιεσει τα δικα του περιθωρια ωστε η τελικη τιμη στο ραφι, την οποια θα φορτωσει με ολα οσα του ζητησαν απο την αλυσσιδα super-market, να διαμορφωθει σε καποια αποδεκτα επιπεδα. Την ασπιρινη την βρηκε γρηγορα, κοιταζοντας τα υπολοιπα ανταγωνιστικα ειδη (τον βοηθησαν και οι υπευθυνοι του super-market σ’ αυτο). Τελικα ολοι κανανε το ιδιο ακριβως πραγμα, δηλ. μετακυλουσαν το κοστος ολων των επιβαρυνσεων στο προϊον. Σπονδη στο βωμο της «ελευθερης οικονομιας», ευωχια στο ονομα της «ανοιχτης ευρωπαϊκης αγορας», πραγματικη λυση στο προβλημα. Τι σημασια εχει αν η κατηγορια των ζυμαρικων του στην γειτονικη Ιταλια εχει λιανικη τιμη 18% κατω απο την τιμη των ιδιων προϊοντων στην Ελληνιτσα; Η ουσια ειναι πως ζουμε σε «ελευθερη οικονομια» αρα και ο καταναλωτης ειναι ελευθερος να παει στην Ιταλια και να τα αγορασει απο εκει. Τοσο απλα!!

Κι αν καποιος απο τους ανταγωνιστες του Αρτεμη Ελληνοπουλου αποφασισει να κανει χαρακιρι στις τιμες του για να βγει σε χαμηλες τιμες; Προς στιγμην τρομαξε στη σκεψη αυτη, αλλά γρηγορα ησυχασε γιατι θυμηθηκε οσα του ειχαν πει τοτε που εκανε τη γνωστη «διαπραγματευση». Η πολιτικη της επιχειρησης super-market, του ειπαν, ειναι σχεδον ενιαια για ολους, και το μονο που εχει μικροδιαφοροποιησεις ειναι τα ποσοστα που παιρνουν απο τον καθε προμηθευτη. Ολοι πληρωνουν, ολοι ξηλωνονται κανονικα, ολοι συμμετεχουν στις δαπανες προωθητικων ενεργειων, αρα στο ιδιο καζανι βραζουν. Και αν καποιος ηθελε να αρνηθει, δεν θα μπορουσε να βαλει τα προϊοντα του στις λαμπερες αιθουσες με τα καροτσακια και τις μουσικες και τις ανακοινωσεις απο τα μεγαφωνα. Και αν καποιος αλλος σκεφτοταν να απορροφησει τις επιβαρυνσεις με ενα εξαιρετικα χαμηλο κοστος παραγωγης, ο Αρτεμης ηξερε πως κατι τετοιο δεν γινεται γιατι η παραγωγικη διαδικασια ειναι συγκεκριμενη, και αν θελεις να φτιαχνεις ζυμαρικα για ανθρωπους και οχι για ζωα, υπαρχει ενα minimum κοστος που δεν μπορεις να το μειωσεις. Αλλωστε και οι ανταγωνιστες του Αρτεμη θα πληρωσουν προκαταβολη φορου 80%, και εκτακτες εισφορες για καθε χρονο, και «περαιωση χρησης», και «περαιωση ΦΠΑ» και οτι αλλο προβλεπει το sucess-story της επανιδρυσης του κρατους, μεσω της νεας Νεας Αναπτυξης που περιγραφεται στο 4^ο Κοινωνικο Συμβολαιο με το λαο.

Ενα μικρο θεματακι εχει βεβαια, γιατι τωρα με την κριση οι τραπεζες δεν του δινουν χρημα οπως παληα, συνεπως εχει μια χρηματοοικονομικη στενοτητα που γινεται ακομα πιο στενη αφου το super-market θα τον πληρωνει μετα απο 4 τουλαχιστον μηνες. Σ’ αυτο, ομως, θα βοηθησει ο μεγαλοθυμος Ελλην καταναλωτης που ειναι παντα προθυμος να πληρωνει οποιαδηποτε τιμη του χρεωνουν. Τωρα τελευταια φωναζει, βεβαια, και διαμαρτυρεται, και καταγγελει το κρατος που δεν κανει ελεγχους τιμων και δεν απαγορευει τις ανατιμησεις αλλα δεν ειναι κατι που πρεπει να τον προβληματισει. Πρωτον γιατι ο ελλην καταναλωτης ξεχναει οτι στα νεα κανονιστικα πλαισια της ισχυρης Ενωμενης Ευρωπης εχει καταργηθει η διατιμηση και ισχυει η «ελευθερη αγορα» και η «ελευθερη οικονομια» και η «ελευθερια να επιλεξεις ποιος θα σου σκισει τον πατο», και δευτερον γιατι ολες οι φωνες και καταγγελιες και διαμαρτυριες γινονται αφου περασει πρωτα απο το ταμειο και πληρωσει.

Η αληθεια ειναι πως υπαρχει – θεωρητικα τουλαχιστον – τροπος ωστε και οι τιμες των συναφων προϊοντων να διαμορφωθουν σε λογικα πλαισια, και οι παραγωγοι να μην συμπιεζονται τοσο ασφυκτικα και να ισιωσει λιγο η «ενωμενη Ευρωπη» ωστε να μην βλεπουμε τους πλουσιους Αυστριακους να πληρωνουν τα ζυμαρικα 13% φτηνοτερα απο τους εξουθενωμενους Ελληνες. Θα μπορουσε, λογου χαριν, ο Αρτεμης Ελληνοπουλος να συνεργαστει με τους υπολοιπους ελληνες προμηθευτες ζυμαρικων και ολοι μαζι να συμφωνησουν πως δεν ειναι δυνατον να σηκωνουν ολο αυτο το βαρος των οικονομικων επιβαρυνσεων που τους φορτωνει η επιχειρηση super-market και πως με αυτους τους ορους δεν μπορουν να συνεργαστουν μαζι της. Ενα πικρο χαμογελο σχηματιστηκε στο προσωπο του με τη σκεψη αυτη. Εκτος απο τον νομο περι καρτελ (που τεντωνει και μαζευει σαν λαστιχο, αναλογα με τα συμφεροντα των κυβερνοντων) ηξερε μια παλαιοτερη αληθινη ιστορια που δειχνει για ποιους πραγματικους λογους δεν θα μπορουσε ποτε να προκυψει μια τετοια «διορθωση» στην αγορα των μεσαζοντων.

Καποια χρονια πριν, τοτε που η Ελληνιτσα προετοιμαζοταν πυρετωδως για τους Ολυμπιακους της δοξας και για τα εσοδα της αρκουδας, 4 ελληνικες επιχειρησεις που φορτωνονταν με υπερογκο κοστος απο τις υπερβολικες απαιτησεις των super-market, καταφεραν να συμφωνησουν σε μια κοινη γραμμη που ελεγε περιπου τα εξης: «Επειδη δεν μπορουμε να απορροφησουμε το κοστος ολων οσων συνεχως ζητατε και επειδη δεν θελουμε να τα φορτωνουμε ολα στον καταναλωτη, θελουμε να σας πουμε αγαπητο super-market οτι αν επιμενετε στις απαιτησεις σας, εμεις δεν αντεχουμε να σας εφοδιαζουμε καθημερινα πορτα-πορτα και πρεπει να βρειτε τροπο να παραλαμβανετε τα εμπορευματα απο τα εργοστασια μας». Στην ουσια, οι ανθρωποι προσπαθουσαν να πιεσουν για μειωση των υπερβολικων απαιτησεων του μεσαζοντα λιανεμπορου, ωστε να αποφυγουν αλλη μια ανατιμηση που θα επεφτε στις πλατες του καταναλωτη.

Σκεπτομενος τη συνεχεια της αληθινης αυτης ιστοριας, ο Αρτεμης εκανε μια γκριματσα απογοητευσης. Οι 4 εκεινες επιχειρησεις, που ειχαν – υποτιθεται – συμφωνησει σε μια κοινη γραμμη αντιμετωπισης των μεσαζοντων, γρηγορα υποχωρησαν χωρις καν να φτασουν σε διαπραγματευση. Θελετε να μαθετε το γιατι; Μα ειναι απλο, και τοσο συνηθες στην χωρα της φαιδρης πορτοκαλεας. Γιατι παρουσιαστηκε καποιος μικρος, περιφερειακος και «αλλοιμονος» παραγωγος συναφων προϊοντων, που ηταν προθυμος να δωσει τα παντα προκειμενου να βαλει τα δικα του προϊοντα στο super-market, αντι των 4 βασικων προμηθευτων.

Προκειται για την κλασικη περιπτωση του Ελληνα «χοντρομαλακα» που δεν αντιλαμβανεται ουτε καν τα βασικα. Δεν καταλαβαινει οτι τον χρησιμοποιουν, δεν βλεπει οτι δεν εχει τις παραγωγικες δυνατοτητες να υποκαταστησει 4 κυριους παικτες της αγορας, δεν συνειδητοποιει οτι προκειται για στιγμιαιο οφελος χωρις προοπτικη, δεν εχει ουτε τη στοιχειωδη αντιληψη να καταλαβει πως το κοστος του εγχειρηματος θα τον οδηγησει σε χρεωκοπια, γενικα δεν καταλαβαινει Χριστο!! Απλα τρελαινεται απο την επιθυμια να χωθει αναμεσα στους μεγαλους της αγορας και ειναι απεραντα ηλιθιος ωστε να νομιζει πως οι ελκυστικοι οροι που του προσεφερε το super-market ηταν μονο για να λυσει το αμεσο προβλημα αρνησης των υπολοιπων και οτι συντοαμ θα τον πεταγε εξω.

Ο Αρτεμης Ελληνοπουλος θυμηθηκε τη συγκεκριμενη ιστορια και καθησυχασε τους φοβους του. Δεν κινδυνευει απο τετοια, αφου η παγια ελληνικη αντιληψη ειναι οτι «ο εχθρος του εχθρου μου ειναι φιλος μου».  Οσο για την τελικη τιμη των ζυμαρικων του στα ραφια των super-market επισης δεν αξιζει να πονοκεφαλιασει. Θα φορτωσει ολα τα κοστη στα προϊοντα και ο ραγιας καταναλωτης θα τα πληρωσει αδιαμαρτυρητα. Τα αλλα, τα ανταγωνιστικα, με τις ακριβες τιμες, πως πουλιουνται; Καποιοι εξακολουθουν να τα αγοραζουν αρα θα πουληθουν και τα δικα του.

Αλλωστε τωρα με την αναπτυξη που ερχεται, και με το success-story που ειναι μπροστα στη πορτα μας, εχει και καποιες εναλλακτικες λυσεις. Πρωτα θα κανει ομαδικες απολυσεις αφου αυτη ειναι η νεα αναπτυξιακη πολιτικη. Μετα θα παρει στη θεση των απολυμενων part-timers στην παραγωγη και «μπλοκακια» για τις υπολοιπες θεσεις εργασιας. Για οσους εργαζομενους πληρωνει εισφορες (γιατι καποιοι θα ειναι ανασφαλιστοι) θα εχει μικροτερες οικονομικες υποχρεωσεις που επισης ανακοινωθηκαν στα πλαισια της αναπτυξης. Οσο για τη βιωσιμοτητα ολου αυτου του εγχειρηματος, «ε, δε γαμιεται! Ποιος ασχολειται με το αυριο; Ας τα πιασουμε σημερα και για τη συνεχεια θα δουμε! Εχει ο Θεος!»

meta4four.gr